Voeding en gezondheid onder de loep van logo TA
Nieuws

Monsterboete voor Novartis, Genentech en Roche in Frankrijk. Wanneer volgt België?

09 september 2020

Goed nieuws van bij onze zuiderburen. De Franse mededingingsautoriteit besliste een monsterboete op te leggen aan de farmaceutische bedrijven Novartis, Genentech en Roche. Een beslissing die hopelijk ook de Belgische mededingingsautoriteit wakker schudt.

€ 444 miljoen, dat is het bedrag dat de farmaceutische bedrijven Novartis, Genentech en Roche zullen moeten neerleggen voor hun onwettelijke praktijken met de geneesmiddelen Lucentis en Avastin. De autoriteit besloot dat er sprake was van misbruik van een machtspositie.

Onderlinge afspraken

Lucentis (ontwikkeld door Genentech, in Europa gecommercialiseerd door Novartis) en Avastin (ontwikkeld door Genentech, in Europa gecommercialiseerd door Roche, dat tevens eigenaar is van Genentech) behoren tot dezelfde familie van geneesmiddelen. Avastin is officieel alleen geregistreerd voor kankerbehandelingen. Toch wordt het sedert 2005 ook gebruikt voor de behandeling van natte maculaire degeneratie, een ernstige oogaandoening. Lucentis daarentegen is wél officieel geregistreerd voor de behandeling van deze oogaandoening, maar is peperduur.

Tegen alle commerciële logica in, vroeg Roche geen officiële erkenning aan voor natte maculaire degeneratie. Integendeel, beide firma’s deden er alles aan om de veiligheid van Avastin voor deze behandeling in een slecht daglicht te plaatsen. Dankzij geld van overheden en onderzoeksinstellingen werd echter aangetoond dat beide middelen gelijkwaardig zijn.

Aangezien de firma’s financieel verstrengeld zijn, was het voor hen financieel interessanter dat het dure Lucentis bleef worden ingezet.

Financiële kater

Deze praktijken zijn niet alleen ethisch ontoelaatbaar, ze hebben wereldwijd ook al een bom geld gekost. In 2014 schatte het Belgisch Oogartsensyndicaat het verspilde bedrag in ons land op zo'n € 200 miljoen voor de afgelopen 5 jaar (2009 – begin 2014). Volgens Het Laatste Nieuws zou dat eind 2019 al zo’n half miljard euro zijn geweest, al ontkende Minister De Block dit. Ze zou een uitzonderlijke korting bedongen hebben.

Wij trokken daarom reeds in 2014 aan de alarmbel en dienden klacht in bij onze mededingingsautoriteit. Afgelopen jaar werden we over dit dossier nog gehoord tijdens een hoorzitting in het parlement, maar tot op vandaag is er nog steeds geen gevolg gegeven aan dit dossier. In Italië kregen de bedrijven al een boete van € 182 miljoen opgelegd. Nu volgt dus ook Frankrijk. Wij vinden het hoog tijd dat ook ons land deze onwettelijke en onethische praktijken bestraft. 

Naast Avastin en Lucentis dienden we de afgelopen jaren ook voor verscheidene andere geneesmiddelen klacht in bij de mededingingsautoriteit. Tegen de firma Biogen voor het geneesmiddel Spinraza. Tegen de firma Leadiant voor het medicijn CDCA. Het blijft een thema dat ons nauw aan het hart en dat we dan ook van dichtbij zullen blijven opvolgen in de toekomst.