Nieuws

Tijgerbalsem: wat is het, en werkt het?

30 september 2022

Tijgerbalsem is een populair middel tegen allerlei soorten pijn, maar wat is het eigenlijk, waarvoor wordt het gebruikt, en is het effectief? We leggen het verschil uit tussen witte en rode tijgerbalsem, en vertellen wat je van deze zalf kan verwachten.

Wat is tijgerbalsem?

 

Tijgerbalsem (of Tiger Balm) wordt gebruikt om stramme spieren en gewrichten soepeler te maken of op te warmen, om spierpijn te verlichten, of om krampen, kneuzingen en verstuikingen te behandelen. Het is een klassieker in het gamma van opwarmende zalven voor sporters. Het is zo populair dat Kruidvat zelfs zijn eigen versie in de rekken heeft liggen.

Welke ingrediënten zitten er in?

De klassieke tijgerbalsem bevat onder andere kruiden- en plantenextracten zoals kamfer, menthol, kruidnagelolie, cajuputolie, kaneelolie (rode tijgerbalsem) en gedementholiseerde muntolie.

Dat er veel natuurlijke stoffen in zitten, betekent niet dat ze onschuldig zijn.

Werkt tijgerbalsem echt?

Helaas bestaat er geen overtuigend wetenschappelijk bewijs dat zo'n spierzalf ook werkelijk helpt. Bovendien bevatten ze een combinatie van ingrediënten die mogelijk nare bijwerkingen kunnen uitlokken. Wij zetten de feiten op een rijtje.

Soorten tijgerbalsem: Rode tijgerbalsem versus witte tijgerbalsem

Rode tijgerbalsem

Volgens de fabrikant is rode tijgerbalsem goed voor allerhande kwaaltjes, zoals: 

  • Stramme spieren en gewrichten;
  • Kneuzingen en verstuikingen;
  • Jeuk door insectenbeten;
  • Verwarmende werking.

Witte tijgerbalsem

Witte tijgerbalsem zou dan weer goed zijn om:

  • Vrijer te ademen;
  • Druk op het (voor)hoofd en de slapen te verzachten;
  • Een vol gevoel in de maag te verlichten;
  • Stramme spieren en gewrichten, kneuzingen en verstuikingen, en jeuk door insectenbeten te behandelen.

Werken deze 6 producten tegen spierpijn?

Hoe werkt tijgerbalsem?

Opwarmende zalven werken allemaal volgens hetzelfde principe: ze bevatten stoffen die de huid lokaal irriteren of prikkelen. Ons brein wordt hierdoor op twee manieren misleid: enerzijds leidt die irritatie onze hersenen af van de werkelijke pijn, anderzijds geeft dit een vals gevoel van warmte of koude. Zulke middeltjes verwarmen de spieren of gewrichten dus niet echt.

Tijgerbalsem zorgt er ook voor dat de bloedvaten ter hoogte van de huid uitzetten en dat er tijdelijk meer bloed stroomt door de opperste huidlagen. Dat verklaart waarom de huid vaak rood wordt en wat opzwelt als je het aanbrengt. Deze betere doorbloeding blijft echter erg oppervlakkig, en raakt niet aan de dieper gelegen spieren, pezen of gewrichten. Er is dan ook geen overtuigend bewijs uit klinische studies dat tijgerbalsem helpt bij acute of chronische spier- of gewrichtspijn. 

Ook voor de andere claims is er nagenoeg geen bewijs. De fabrikant beweert dat tijgerbalsem zou werken tegen (spannings)hoofdpijn en jeuk door insectenbeten, en zou helpen om makkelijker te ademen. Er zijn echter onvoldoende klinische studies van goede kwaliteit die dit ondersteunen.

Hoe gebruik je tijgerbalsem?

  • Rode tijgerbalsem is lokaal aan te brengen op spieren en gewrichten. Sporters gebruiken deze variant meestal vóór de inspanning, om spieren en gewrichten op te warmen. Let er wel op dat deze rode zalf vlekken kan maken op je kledij.
  • Witte tijgerbalsem is lokaal aan te brengen op spieren en gewrichten, maar ook onder de neus, op de buik, op het voorhoofd of op de slapen. Sporters gebruiken deze witte balsem eerder na de inspanning.

Is tijgerbalsem gevaarlijk?

Opgepast voor vergiftiging en bijwerkingen

Tijgerbalsem mag niet worden ingeslikt: kamper en menthol zijn gevaarlijk bij inname en kunnen vooral bij kinderen leiden tot vergiftiging. Bewaar zulke producten dan ook buiten het bereik van kinderen en gebruik ze niet bij kinderen. Ook als je zwanger bent of borstvoeding geeft, gebruik je ze beter niet. Was telkens je handen na gebruik. 

Hou ook in gedachten dat tijgerbalsem geen geneesmiddel is, maar een cosmetisch product, en daardoor aan minder strenge eisen moet voldoen om op de markt te komen. Het is daardoor ook veel minder evident om eventuele bijwerkingen te traceren. 

Let op voor allergieën

De kans is reëel dat je allergisch reageert op tijgerbalsem. Niet alleen kamfer en menthol, maar ook kaneelolie en een heleboel geurstoffen op de ingrediëntenlijst kunnen immers allergische reacties, huidontstekingen en in zeldzame gevallen zelfs brandwonden uitlokken. Kruidvat Spierbalsem bevat ook nog methylsalicylaat, een extra ingrediënt met veiligheidsrisico’s. 

Test voor het eerste gebruik altijd op een klein stukje huid. Breng geen tijgerbalsem aan onder een verband of op huid die al op andere manieren verwarmd is, dat verhoogt het risico op brandwonden. Vermijd contact met ogen of slijmvliezen zoals mond, neusgaten of genitaliën. Breng evenmin aan op wonden, of op beschadigde of geïrriteerde huid. Net daarom zien wij veiligheidsproblemen bij het gebruik op insectenbeten.

Welke ingrediënten vermijd je beter in cosmetica?