Al maanden of jaren geen energiefactuur meer gezien: waar blijft de compensatieregeling?

Technische problemen teisteren dataplatform Atrias sinds eind 2021

De technische problemen van het dataplatform Atrias dat door de energiesector is opgezet, blijven aanhouden. Nog steeds wachten heel wat consumenten op hun afrekeningsfactuur, sommigen zelfs al meer dan 2 jaar. 

Eind 2021 nam de Belgische energiesector een nieuw dataplatform in gebruik om onder meer meterstanden en facturatiegegevens uit te wisselen tussen leveranciers en netbeheerders. Initieel werd aangekondigd dat de transitie slechts beperkte hinder zou veroorzaken bij een kleine groep klanten, maar nu blijken de problemen zo'n 3 jaar later toch een stuk hardnekkiger. Softwarefouten in het systeem zorgen voor blokkeringen bij gegevensuitwisselingen, wat leidt tot nadelige gevolgen voor de getroffen consumenten.

Financiële nadelen voor consumenten

Sommige consumenten kregen al jaren geen energiefactuur meer in de bus als gevolg van de problemen aan het dataplatform. Gedupeerden wachten in angst af wat de financiële impact zal zijn eenmaal ze een afrekening ontvangen van de voorbije jaren. In de afgelopen jaren zijn de energieprijzen sterk gestegen. 

Een gedupeerde getuigde: “Ik ben een van de velen die geblokkeerd zitten in het IT-systeem Atrias van Fluvius. Ik ben nu ondertussen al 2,5 jaar geen voorschot of afrekening aan het betalen. We zetten wel maandelijks opzij voor de bom die komt, maar dit neemt niet weg dat ik nog steeds niet kan veranderen van leverancier. Zodus ben ik onderhevig aan de grillen van Engie en mijn nog steeds variabel contract.” 

De getuige heeft al meermaals contact gehad met alle partijen. Die zeggen steeds dat de rekening komt, maar er gebeurt niets. “Vandaar de vraag of er toch niet iets van compensatie of vergoeding tegenover gezet kan worden voor mijn machteloosheid in dit hele verhaal?”

Nog steeds duizenden gezinnen getroffen

In Vlaanderen waren in oktober 2024 zo’n 3 000 toegangspunten langer dan 6 maanden geblokkeerd, een jaar eerder waren dat er 3 500. Er is dus vooruitgang, al lijkt die traag te gaan.

In Wallonië waren in oktober 2024 zo’n 7 500 toegangspunten langer dan 6 maanden geblokkeerd en nog eens 2500 toegangspunten tussen 3 en 6 maanden. De Waalse regulator CWaPE stelt wel een daling vast in de afgelopen maanden, ook al moeten netbeheerders en leveranciers intensief blijven werken aan oplossingen.

In Brussel ging het in juli 2024 om zo’n 500 geblokkeerde toegangspunten, waarvan ongeveer de helft sinds minstens 6 maanden.

Deadline niet gehaald: regulatoren zetten druk op de netbeheerder

De regulatoren eisten in een gezamenlijke communicatie aan Atrias een overgang naar normale omstandigheden tegen half 2024 maar die deadline werd niet gehaald. De Vlaamse energieregulator VREG besliste dan ook om Fluvius in gebreke te stellen. In december 2024 legde de regulator vervolgens een administratieve geldboete van 120 280 euro op. Ook werd er een dwangsom van 250 euro per kalenderdag per netbeheerder opgelegd tot de dag dat alle 3 000 toegangspunten gedeblokkeerd zijn.

De Waalse regulator CWaPE reageerde anders: "Het is zeker nodig om maximale druk te blijven uitoefenen op de netwerkbeheerders, maar sancties hebben hun grenzen. Het is dringend noodzakelijk om de situatie te deblokkeren, maar ook om de benadeelde partijen te compenseren".

Verder stelt de CWaPE dat de cijfers aantonen dat de situatie evolueert en dat buitengewone oplossingen worden onderzocht om de toegangspunten te deblokkeren. Het doel van CWaPE is om begin 2025 een aanzienlijk verbeterde situatie te bereiken, waarbij de al lang bestaande problemen worden opgelost. 

Waar blijft de compensatie voor getroffen consumenten?

Testaankoop pleit al langer bij de bevoegde beleidsmakers om werk te maken van een compensatieregeling, helaas lijkt dat niet te gebeuren. In de prioriteitennota’s die Testaankoop aan de formateurs van de nieuwe regionale regeringen bezorgde, namen we de compensatieregeling alvast als één van de prioriteiten op.

In Vlaanderen kregen we de reactie van vorig Vlaams Minister van Energie Zuhal Demir (N-VA) dat ze de piste van een compensatieregeling niet wilde doorduwen. Dit omdat Fluvius al een forfaitaire schadeloosstelling betaalt aan de leveranciers en het dus “logischer lijkt om te kijken richting de leveranciers om eventueel op hun beurt een schadevergoeding aan eindklanten te betalen”. Maar dan nog is het volgens ons aan de beleidsmakers om het initiatief te nemen om een uniforme regeling op poten te zetten.  We richtten daarom opnieuw een brief, ditmaal aan de nieuwe Minister van Energie Melissa Depraetere.

Wat doen Wallonië en Brussel?

Ook in Wallonië worden er voorlopig weinig stappen gezet om gedupeerde consumenten te vergoeden. De Waalse energieregulator CWaPE stelde vorig jaar voor om de netbeheerders een forfaitaire vergoeding van 100 euro per maand te laten betalen aan getroffen consumenten en nam dit zelfs op in zijn verkiezingsmemorandum. Tot op heden is er echter nog geen actie ondernomen naar aanleiding van dit voorstel.

In Brussel ondernam energiewaakhond Brugel vorig jaar actie door een schadevergoedingsregeling voor te stellen aan de wetgever. Daarnaast werkt de regulator aan richtlijnen in samenspraak met leveranciers en Sibelga om te komen tot een uniforme compensatieregeling die wordt opgenomen in de algemene voorwaarden van de leveranciers. Een lovenswaardig initiatief dat wat ons betreft navolging verdient in de andere regio’s.

Neem contact op met onze energie-experts

Wacht je ook al maanden op je energiefactuur? Neem dan contact op met onze energie-experts zodat we samen naar een oplossing kunnen zoeken (van maandag tot vrijdag van 9u tot 12u30 en van 13u tot 17u, behalve op vrijdag tot 16u).

Contacteer onze experts: 02 542 32 00