Test Aankoop-index: 823 500 Belgen hebben te maken met armoede
De Test Aankoop-index is onze nieuwe koopkrachtbarometer, die we voortaan jaarlijks zullen publiceren. Deze keer vroegen we aan zowat 3 300 Belgen hoe moeilijk of gemakkelijk ze het vonden om de dagelijkse uitgaven te bekostigen. Op basis van deze rondvraag hebben we een globaal indexcijfer berekend. Voor 2018 bedroeg dat 50,8.

Hoe lager het cijfer, hoe meer betalingsmoeilijkheden de ondervraagden hadden in het dagelijks leven. Op basis van de gegevens die we hebben verzameld, kunnen we in ons land van armoede spreken onder indexcijfer 31,3 en van een comfortabele financiële situatie boven indexcijfer 54,6. Volgens onze enquête heeft maar liefst 5 % van de ondervraagden te kampen met een situatie van armoede binnen het gezin (rekening houdend met het aantal personen per gezin zijn 823 500 dus getroffen), hebben de meesten het af en toe moeilijk om rond te komen (56 %) en zit 39 % op rozen.
Vlamingen hebben het beter
Uiteraard verschilt de index naargelang van een aantal criteria.
Zo speelt onder andere de gezinssamenstelling een rol. De index blijkt het hoogst bij koppels (53,1) en het laagst bij alleenwonenden tot 36 jaar (45,9), eenoudergezinnen (44,7) en grote gezinnen met minstens 6 personen (39,3). Gepensioneerden zitten er weliswaar warmer bij: zij halen indexcijfer 56,6 als gezin en 53,5 als alleenstaande.
Voorts zijn er ook gewestelijke verschillen. In Vlaanderen bedraagt het globale indexcijfer 54,1, in Brussel 47,1 en in Wallonië zelfs maar 45,6.
Overigens slaagt 68 % van de Belgen er moeilijk of niet in om een spaarpot op te bouwen.
2019 wordt mogelijk (nog) zwaarder
31 % vreest dat zijn algemene financiële situatie er dit jaar nog op achteruit zal gaan. Volgens de ondervraagden zullen vooral hun energiekosten (gas, elektriciteit en water), maar ook hun autokosten zwaar doorwegen.
Als we ons baseren op de gegevens van de ondervraagden verwachten we dat de globale index dit jaar zal zakken van 50,8 naar 49,7.
Zes domeinen belicht
In de volgende hoofdstukken gaan we dieper in op de domeinen waar onze enquête om draaide.
Behalve de enquêteresultaten vind je er ook links naar onze rekenmodules en dossiers die je kunnen helpen besparen. Voorts lees je welke eisen we tot de beleidsmakers hebben gericht om je koopkracht te verhogen.

Hoe interpreteer je deze grafiek? Deze percentages geven weer hoeveel Belgen er in 2018 moeilijk of niet in slaagden om bepaalde uitgaven te bekostigen die ze belangrijk vonden voor de levenskwaliteit van hun gezin.
Veel mensen vinden de uitgaven met betrekking tot huisvesting heel belangrijk voor de levenskwaliteit van hun gezin. Dat is met name het geval voor de energiekosten, de huur en de afbetaling van de hypotheek. Maar 38 % van de ondervraagden krijgt het vrij tot zeer moeilijk of zelfs niet voor mekaar om die kosten te betalen.
Betaal minder!
Een hypotheeklening neemt gedurende ettelijke jaren een grote hap uit het gezinsbudget. Kies dus de bank met de laagste rentevoet via onze koopwijzer. Of gebruik de resultaten om met andere banken te onderhandelen. Maar bereken eerst hoeveel je in theorie kunt lenen met behulp van onze rekenmodule. Als je grote werkzaamheden gaat uitvoeren, vind je via onze koopwijzer ook de goedkoopste renovatielening op basis van jouw profiel.
Door je woning te isoleren, kun je eveneens veel geld besparen. Als je van plan bent om energiebesparende maatregelen te nemen, aarzel dan niet om deel te nemen aan onze actie (voor de isolatie van het dak, de gevels of de vloer, hoogrendementsglas of een condensatieketel).
Ga naar onze actie "Bespaar energie"
Wij zoeken dan een betrouwbare vakman in je streek. Bovendien geniet je een complete service en juridische bescherming, zodat je de werken zonder zorgen kunt laten uitvoeren.
De energieprijzen blijven trouwens alsmaar stijgen. Gebruik dus onze koopwijzer om de goedkoopste leverancier voor gas en elektriciteit te vinden en bespaar tot € 400 per jaar! Verwarm je op stookolie? Vergeet dan zeker Gaele niet, jouw persoonlijke energieassistente die je helpt om automatisch en zonder kopzorgen van energieleverancier te veranderen.
Onze eisen
- Je elektriciteitsfactuur is geen belastingbrief! De energie-overgang zou gefinancierd moeten worden via de belastingen, die inkomensgebonden zijn, en niet door een vaste bijdrage.
- In ons land hebben de meeste gezinnen een 3-play of 4-play pack voor digitale tv, internet, vaste telefoon en eventueel gsm. De prijzen daarvan liggen echter een pak hoger dan in onze buurlanden. Wij vragen dus om meer concurrentie op de telecommarkt, zodat er een einde komt aan het duopolie van Proximus en Telenet.
- De aktekosten voor de herfinanciering van een hypotheeklening zouden sterk verlaagd moeten worden. Dat zou immers de drempel verlagen, zodat meer mensen kunnen genieten van een lagere rentevoet. Je kunt hiervoor nog steeds onze petitie tekenen.

Hoe interpreteer je deze grafiek? Deze percentages geven weer hoeveel Belgen er in 2018 moeilijk of niet in slaagden om bepaalde uitgaven te bekostigen die ze belangrijk vonden voor de levenskwaliteit van hun gezin.
Uit onze enquête blijkt dat 36 % van de ondervraagden er vrij tot zeer moeilijk of zelfs niet in slaagt om zijn vervoerskosten te betalen. Bij gezinnen met een auto is dat uiteraard de grootste slokop.
Betaal minder!
Betaal minder aan de pomp of de laadpaal dankzij het voordeel dat we bij OCTA+ hebben bedongen. Met de HybridCard van OCTA+ krijg je tot 11 cent per liter korting bij meer dan 10 netwerken, waaronder OCTA+, AVIA, Q8, LUKOIL, Texaco en Esso.
Door zuinig te rijden, verbruik je bovendien tot 30 % minder brandstof. Lees onze tips in ons dossier.
Onze eisen
- Wij vragen om milieuvriendelijkere producten en diensten aantrekkelijker te maken door ze minder te belasten. Zo zou de btw op fietsen, elektrische fietsen, steps, speedelecs en elektrische moto’s verlaagd moeten worden van 21 % naar 6 %.

Hoe interpreteer je deze grafiek? Deze percentages geven weer hoeveel Belgen er in 2018 moeilijk of niet in slaagden om bepaalde uitgaven te bekostigen die ze belangrijk vonden voor de levenskwaliteit van hun gezin.
Vanzelfsprekend is gezondheidszorg voor veel ondervraagden erg belangrijk voor de levenskwaliteit van hun gezin. Toch hebben heel wat mensen moeite om bepaalde uitgaven te bekostigen, zoals een bril, een hoorapparaat, tandzorg of bezoeken aan een psycholoog. Maar liefst 34 % van de ondervraagden kan die vrij tot zeer moeilijk of niet betalen.
Betaal minder!
Op onze website vind je verschillende koopwijzers en rekenmodules om te besparen op je gezondheidsuitgaven.
Zo kun je met onze rekenmodule nagaan of je meer dan nodig hebt betaald bij de tandarts. Voer de gegevens van je getuigschrift in en ontdek of je al dan niet een supplement hebt betaald. Je kunt ook nakijken of je tandarts wel of niet geconventioneerd is en eventueel een andere zoeken in je buurt.
Onze rekenmodule voor de tarieven en terugbetaling van medische en paramedische prestaties vertelt je dan weer hoeveel artsen, tandartsen, kinesisten enz. mogen aanrekenen en hoeveel je uit eigen zak betaalt.
En in onze databank geneesmiddelen kun je de prijs van een bepaald geneesmiddel en eventuele goedkopere alternatieven terugvinden.
Onze eisen
- De exorbitante prijzen die farmaceutische bedrijven voor hun geneesmiddelen vragen, zijn niet houdbaar voor ons gezondheidssysteem. Uiteindelijk kan de terugbetaling van doeltreffende behandelingen hierdoor in het gedrang komen. De overheid zou maatregelen moeten nemen om die opwaartse prijzenspiraal te doorbreken.
- De toegang tot gezondheidszorg is een basisrecht. Om iedereen daarvan te laten genieten, is er nood aan meer transparantie over de erelonen van artsen en specialisten.
- Wij vragen om een herziening van het financieringssysteem van ziekenhuizen en de afschaffing van ereloonsupplementen voor patiënten in een eenpersoonskamer. We zijn er voorstander van om die ereloonsupplementen in eerste instantie te beperken tot 100 %. Voorts vragen we dat ziekenhuizen een module op hun website plaatsen waarmee patiënten kunnen berekenen hoeveel hun ziekenhuisopname ongeveer zal kosten.

Hoe interpreteer je deze grafiek? Deze percentages geven weer hoeveel Belgen er in 2018 moeilijk of niet in slaagden om bepaalde uitgaven te bekostigen die ze belangrijk vonden voor de levenskwaliteit van hun gezin.
Zelfs voeding is voor 23 % van de ondervraagden vrij tot zeer moeilijk of onmogelijk te bekostigen.
Gelukkig gaat het dan vooral om alcohol, wat uiteindelijk geen echt gemis is.
Betaal minder!
Bespaar op je boodschappen dankzij onze koopwijzer voor supermarkten. Hiermee vind je de goedkoopste winkel in je buurt op basis van je gezinssamenstelling en aankoopgewoonten (producten van bekende merken, huismerken of eersteprijsproducten).
Ga naar de koopwijzer supermarkten

Hoe interpreteer je deze grafiek? Deze percentages geven weer hoeveel Belgen er in 2018 moeilijk of niet in slaagden om bepaalde uitgaven te bekostigen die ze belangrijk vonden voor de levenskwaliteit van hun gezin.
Als gezinnen in hun uitgaven moeten snoeien, besparen ze eerst en vooral op cultuur en vrije tijd (uitjes, vakantie, restaurantbezoek enz.). Dat verklaart deze hoge cijfers.
43 % van de ondervraagden slaagt er vrij tot zeer moeilijk of niet in om dergelijke uitgaven te bekostigen.
Betaal minder!
In ons dossier over goedkoop reizen vind je een heleboel tips om de kosten te drukken, hoe en waar je ook op reis gaat.
Let ook op dat je gsm-kosten in het buitenland niet de pan uit swingen. Lees dus eerst ons dossier over roaming en internationale beltarieven.

Hoe interpreteer je deze grafiek? Deze percentages geven weer hoeveel Belgen er in 2018 moeilijk of niet in slaagden om bepaalde uitgaven te bekostigen die ze belangrijk vonden voor de levenskwaliteit van hun gezin.
Sommige uitgaven, zoals voor de crèche of universiteit, zijn voor veel gezinnen niet van toepassing. Maar de gezinnen die er wel mee te maken krijgen, worstelen ook daarmee.Zo krijgt 17 % van de ondervraagden het vrij tot zeer moeilijk of niet voor mekaar om de kosten voor opvang en onderwijs te betalen.
