Vleesfraude: strengere controles en sancties a.u.b
De schandalen waarbij paardenvlees in allerlei voedingsmiddelen werd teruggevonden, laten een wrange nasmaak achter. Ook wij namen een aantal producten onder de loep en ontdekten stalen waar een geurtje aan hangt ...
Als u vlees eet, weet u niet altijd zeker welk vlees u in de kuip hebt, zelfs al heeft het product een etiket. Met de paardenvleesschandalen kwam begin 2013 wederom aan het licht dat sommige voedingswaren op basis van vlees goedkope vleessoorten bevatten die niet worden vermeld in de ingrediëntenlijst. Ook wij gingen op onderzoek en namen 29 vleesproducten onder de loep, waaronder lasagnes, ravioli, rundshamburgers, worsten, bolognesesaus, stoofvlees … In één product detecteerden we niet-geëtiketteerd varkensvlees. Maar meerdere producten doen vragen rijzen.
Bevindingen
Al de producten werden onderworpen aan een DNA-test om genetisch materiaal van rund, varken, kip, kalkoen, schaap, geit en paard op te sporen. We troffen enkel het DNA van rund, varken en kip aan. Vervolgens gingen we na of het vlees correct werd geëtiketteerd. Onze bevindingen:
- In één product, een blik spaghetti bolognese, troffen we varkensvlees aan dat niet stond vermeld op het etiket.
- In de vulling van een broodje dat volgens het etiket enkel rundsgehakt bevat, vonden we gelijke hoeveelheden DNA van rund en kip terug. We kunnen echter niet uitsluiten dat het om een contaminatie gaat, gezien het broodje waarin de gehaktvulling zit eieren bevat.
- Op de etiketten van een bolognese saus en een pizza bolognese, staat vermeld dat deze producten rund en varken bevatten. Toch troffen we, respectievelijk, geen of minder dan één percent DNA van rund aan. In twee andere bolognese sauzen werd geen rund én geen varken teruggevonden, noch DNA van de andere door ons gezochte diersoorten. Maar we kunnen niet uitsluiten dat deze resultaten het gevolg zijn van sterke verhitting tijdens de bereiding van deze producten. Dat kan immers DNA vernietigen.
Na ons onderzoek werden de testresultaten overgemaakt aan FOD Economie. Zij voerden op hun beurt analyses uit op de verdachte stalen. Hun onderzoek bevestigde de aanwezigheid van niet-geëtiketteerd varkensvlees in de spaghetti bolognese. Er wordt verder onderzoek gevoerd naar de bron van de vermenging met varkensvlees en er zal een proces verbaal worden opgesteld. Op basis van hun onderzoeksresultaten, concludeerde FOD Economie dat de ingrediënten van de vier andere verdachte producten op basis van bolognesesaus overeenkwamen met de ingrediëntenlijst. Voor het broodje met rundsgehakt kon geen uitsluitsel worden gegeven zonder dat er volgens FOD economie een aanwijzing is dat de ingrediëntenlijst niet correct is.
In bijgevoegde tabel vindt u de analyseresultaten.
Misleidende verpakking
Ook voedingswaren op basis van vlees die alle ingrediënten wél in de correcte hoeveelheden op het etiket vermelden, kunnen misleidend zijn. Wettelijk gezien moeten producenten en distributeurs alle ingrediënten vermelden op het etiket van een product. Maar dat gebeurt soms op zo’n verdoken wijze dat de consument een verkeerde indruk krijgt. De meest waardevolle ingrediënten worden in de verf gezet. Minder aantrekkelijke ingrediënten (goedkopere vleessoorten, imitatieproducten, additieven) worden in kleine lettertjes in de ingrediëntenlijst verstopt. Een straf voorbeeld daarvan is onderstaande ravioli "boeuf braisé”:
De naam van dit product wekt de indruk dat het voornamelijk gestoofd rundsvlees bevat. Uit de ingrediëntenlijst blijkt echter dat dit product meer varkensvlees bevat dan rundsvlees! Dat is een inbreuk op de wet op de marktpraktijken. Deze wet stelt dat de consument niet mag worden misleid over de aard of de samenstelling van een product.
Wij eisen:
Het is duidelijk dat er nog werk aan de winkel is om vleesfraude en consumentenmisleiding uit te roeien. Daarom pleiten wij voor:
- Uitgebreide controles om vleesfraude op te sporen. En voldoende zware sancties als vleesfraude wordt vastgesteld. Wij vinden dat de FOD Economie ook strenger moet optreden tegen misleidende voedingsetiketten.
- Meer transparantie. Bij een voedselschandaal heeft de consument recht op informatie. De overheid moet de resultaten van de controles zo snel mogelijk meedelen aan de consument en zowel de conforme als niet-conforme producten benoemen. Er moet ook worden gecommuniceerd over de producten die uit de rekken zijn genomen. De overheid mag deze rol niet overlaten aan kranten en andere media.
