International Repair Day (17/10): Repareren zonder zorgen is (nog) niet voor morgen

Niet eens een optie

Helaas wordt herstel vaak niet eens overwogen. Dat blijkt uit onze recente enquêtes waarin we onze leden bevroegen rond de betrouwbaarheid, tevredenheid en levenscycli van huishoud- en hightechtoestellen. 73 % van de bevraagden besliste hun defecte kleine huishoudtoestel (stofzuiger, espressomachine, microgolfoven, strijkijzer, keukenmachine, frietketel) niet te herstellen. 46 % deed dat niet voor hun grote huishoudtoestel (vaatwasser, wasmachine, droogkast, koelkast) en 61 % niet voor hun hightechtoestel (smartphone, tv, laptop, tablet, camera, printer).

Struikelblokken voor de consument zijn talrijk

Wie meteen kiest voor een nieuw toestel, heeft wel degelijk een verantwoordelijkheid te dragen. Maar we kunnen er niet omheen dat een hele reeks struikelblokken de weg naar herstel hinderen.

• Moeilijk of niet te vervangen batterij

  Bij de meeste smartphones (behalve de Fairphone) kun je de batterij bijvoorbeeld heel moeilijk zelf vervangen. Bijgevolg passeren de meeste gebruikers langs de fabrikant waardoor ze veel meer betalen voor een herstelling, dan wanneer ze zelf een nieuwe batterij zouden kopen.

  Een ander, nog problematischer voorbeeld zien we bij bluetooth-speakers of draadloze oortjes: de meerderheid beschikt over een batterij die je helemaal niet kan vervangen. Eens die batterij stuk is, wordt het dus een wegwerptoestel, terwijl het verder nog perfect zou kunnen werken.

   

• Lijm in plaats van schroeven

  Steeds vaker zien we dat onderdelen van toestellen gelijmd, aan elkaar geklikt of op een andere manier permanent bevestigd worden. Het volstaat dus niet meer om een paar vijzen los te schroeven om bijvoorbeeld je smartphone of bluetooth-speaker uit elkaar te halen, zelfs in grotere toestellen als wasmachines worden die technieken toegepast. Een poging om gelijmde onderdelen uit elkaar te halen kan leiden tot beschadiging van het toestel. Om het toestel in elkaar te zetten moet je het opnieuw lijmen. Als dit niet goed gebeurt, is het mogelijk minder bestand tegen onder meer stof of water.
  
  

• Geïntegreerde componenten

  Gaat een onderdeel van je toestel stuk, dan kan het zijn dat je dit niet zomaar kunt vervangen omdat het bijvoorbeeld vasthangt aan andere onderdelen of er een geheel mee vormt. Een defecte bedieningsknop van je wasmachine, droogkast of vaatwasser is stuk maar je moet het hele frontpaneel vervangen. Of de harde schijf van je computer is gesoldeerd op het moederbord en kan je dus niet apart vervangen.

   

• Geen vervangstukken beschikbaar

  Opslagruimte is duur en vervangstukken worden daarom vaak beperkt in aantal en de periode waarin ze beschikbaar zijn. Daarnaast zijn sommige vervangstukken dan wel beschikbaar, maar zodanig duur dat niemand ze wil.
  
  

• Hoge herstelkosten

  De combinatie van werkuren en vervangstukken kan een reparatie veel duurder maken. Waarom zou je bijvoorbeeld € 850 betalen voor de herstelling van je tv, als je er voor amper € 100 meer een nieuwe op de kop kunt tikken?
  
  

• Updates en geconnecteerde functies

  Als bepaalde functies van je toestel na een tijd niet meer werken, of je interessante nieuwe functies misloopt doordat het geen ondersteuning meer krijgt, dan wordt herstel een stuk minder interessant om het toestel nog langer te houden.

   

• Te weinig beschikbare informatie

Fabrikanten verschaffen zelf weinig informatie over hoe je een toestel uit elkaar kan halen en fiksen. Als die informatie klaar en duidelijk beschikbaar zou zijn, kan dit consumenten over de drempel helpen om zelf hun toestellen te repareren.

Steun onze strijd

We willen met ons initiatief Te rap kapot fabrikanten aansporen om hun toestellen te ontwerpen met het oog op herstelbaarheid en een lange levensduur. Consumenten die producten rapporteren die het te snel laten afweten leveren hiermee data waardoor we actief meewerken aan verschillende doorde Europese Commissie gesubsidieerde projectendie streven naar het beter informeren van consumenten over mogelijke herstelopties (Sharepair).We werken ook mee aaneen testprogramma om de levensduur vantoestellen te kunnen evalueren zodra ze opde markt komen (PROMPT).

We zijn ervan overtuigd dat iedereen sneller voor herstel zal kiezen, als de weg ernaartoe toegankelijker wordt gemaakt. Met onze steun aan de campagne “Het recht op repareren” van Repair&Share (een initiatief van Netwerk Bewust Verbruiken) vragen we dat fabrikanten, handelaars en politici de handen in elkaar slaan en het recht op repareren terug aan de consument geven. Ook jij kan de petitie ondertekenen.

Meld je defecte toestellen op www.terapkapot.be