Voeding en gezondheid onder de loep van logo TA
Koopgids

Koopgids babydoekjes

26 november 2021

Voor je baby wil je alleen het allerbeste, en heel lang betekende dat: vuile billetjes schoonmaken met een washandje, water en zeep. De huidige generatie babydoekjes is gelukkig vrij van schadelijke ingrediënten, en ook qua milieuvriendelijkheid worden er voorzichtige stappen vooruit gezet. Toch zijn er nog grote kwaliteitsverschillen.

Een zestal luiers per dag, nog meer met een pasgeborene; dat is de onwelriekende realiteit van kersverse ouders. Luiers verschonen wordt bandwerk, en voorverpakte vochtige doekjes blinken uit in gebruiksgemak. Op jaarbasis gebruik je zo al snel duizenden doekjes, en dat tot je kind volledig zindelijk is.

Reden te meer om niet zomaar het merk te kopen dat op dat moment in de aanbieding is, maar te kiezen voor een veilig én voordelig merk, dat liefst ook nog een beetje duurzaam is. Wij helpen je daar graag een handje bij.

Naar de resultaten van onze test

Water en zeep is even goed

Voor de huid van je baby maakt het niet uit of je de billetjes schoonmaakt met wegwerpdoekjes, een nat washandje of een herbruikbaar doekje. Daar zijn ondertussen genoeg studies naar gevoerd. Welk alternatief je verkiest, is dus puur persoonlijk, voornamelijk gebaseerd op gebruiksgemak en milieu-impact.

Gebruik je een uitwasbaar alternatief, dan ben je bovendien zeker dat je geen allergene stoffen of parfums gebruikt die irritatie kunnen veroorzaken. Enige minpuntje: je offert er wel wat gebruiksgemak voor op. Zulke alternatieven zijn wellicht minder praktisch voor uitstapjes buitenshuis, maar voor thuis kan het prima.

Let op de ingrediëntenlijst

Toen onze Franse collega’s in 2013 en 2014 vochtige babydoekjes testten, waren de resultaten immers verontrustend. Bijna alle geteste producten bevatten schadelijke stoffen die beter niet in contact kwamen met de kwetsbare huid van de allerkleinsten, en voor meer dan de helft klonk het kordate advies “gebruik ze niet”. Gelukkig is er zichtbare verbetering op de markt.

Dertien van de 25 door ons geteste doekjes, net iets meer dan de helft dus, bevatten geen allergenen, parfums of hormoonverstoorders. Een duidelijke verbetering tegenover acht jaar geleden. Twaalf doekjes bevatten wel parfum, en van vier daarvan kunnen we met zekerheid zeggen dat het gaat om allergene geurstoffen. Heeft je baby een gevoelige huid of last van luiereczeem, dan gebruik je zulke producten liever niet.

Drie producten bevatten phenoxyethanol, een bewaarmiddel dat in het verleden door het Franse agentschap als verdacht werd beschouwd. Deze informatie is inmiddels achterhaald door SCCS, het Europese wetenschappelijk comité voor consumentenveiligheid, en de stof is (tot een concentratie van 1 %) veilig voor gebruik in cosmetica, ook in producten voor kinderen en baby’s. Zie je dit ingrediënt op het etiket, dan moet je dus niet panikeren: het kan geen kwaad.

Heb je geen zin om de volledige ingrediëntenlijst uit te pluizen, dan kan je op zoek naar vochtige doekjes die expliciet op hun etiket vermelden dat ze voornamelijk water bevatten (bv. "99 % waterbasis"). Zulke doekjes bevatten vaak een beperkt aantal toevoegingen. Doekjes die dit niet specifiek vermelden, bestempelen we als "normale" doekjes. Hoewel ze ook vaak water of aqua als belangrijkste bestanddeel vermelden, bevatten ze doorgaans meer extra ingrediënten zoals bepaalde oliën.

Duurder is niet beter

We kochten 25 producten in supermarkten, drogisterijen, biowinkels en apotheken. Het verkooppunt bepaalt de prijs: babydoekjes uit de apotheek zijn gemiddeld de helft duurder. 

Gemiddeld kosten babydoekjes 6 cent per stuk. Huismerken zijn aanzienlijk goedkoper: je betaalt dan gemiddeld 3 cent per doekje. Over het algemeen kosten babydoekjes op waterbasis ongeveer evenveel als de gewone varianten. Natuurlijke of bio(afbreekbare) varianten zijn daarentegen wel duurder.

Er is geen verband tussen prijs en kwaliteit. Het beste bewijs: de Best van de Test is ook meteen onze Beste Koop.

Aanzienlijke milieu-impact

Babydoekjes worden gemaakt met synthetische materialen zoals polypropyleen en polyester (PET), of met (duurdere) natuurlijke vezels zoals houtpulp, viscose of katoen. Als we kijken naar zowel de verpakking als de doekjes zelf, scoren 11 van de 25 geteste doekjes niet goed voor milieu-impact. Hoewel er duidelijk stappen vooruit zijn gezet, blijft er nog veel ruimte voor verbetering.

Biodoekjes en biologisch afbreekbare versies doen het niet per se beter, omdat ze bijvoorbeeld meer katoen bevatten, een natuurlijke vezel waarvan de teelt veel water kost. Zo is de voetafdruk van katoen groter dan die van polyester. Ook verpakkingen met een hard deksel leiden tot een grotere ecologische voetafdruk.

Sinds juli 2021 geldt er een nieuwe Europese richtlijn voor wegwerpplastics. Producten met wegwerpplastic moeten dit voortaan duidelijk aangeven met een logo op de verpakking. We vinden dit label daarom terug op heel wat vochtige babydoekjes:

Vochtige babydoekjes gooi je altijd bij het restafval, net als (wegwerp)luiers. Ook als het gaat om biodoekjes of biologisch afbreekbare varianten. Spoel ze niet door het toilet, want zelfs deze producten bevatten (micro)plastic. Gebruikte biodoekjes en biologisch afbreekbare varianten horen evenmin thuis op de composthoop, omdat er urine en stoelgang aanhangt.

3 op de 4 verkiezen wasbare doekjes

Wie liever geen wegwerpdoekjes gebruikt, kan een duurzamer alternatief proberen. Driekwart van onze testouders verkoos herbruikbare doekjes, het moderne equivalent van het washandje, boven de wegwerpexemplaren, en dan vooral omwille van hun kleinere milieu-impact.
 
De doekjes, die je zelf eerst bevochtigt met kraanwater en achteraf in de machine uitwast met de rest van je wasgoed, reinigden bovendien (zeer) goed urine en uitwerpselen, en scoorden ook cosmetisch erg goed, behalve voor textuur.

Persoonlijke voorkeur

Tot slot kun je je keuze ook laten bepalen door subjectieve factoren zoals uitzicht, geur, textuur, zachtheid, grootte en vorm, en vochtigheid. Bovendien vinden ouders het belangrijk dat de doekjes vakkundig komaf maken met urine en stoelgang, niet plakkerig aanvoelen, niet te nat zijn en de babyhuid niet irriteren.
 
De minst favoriete doekjes van onze 30 testouders waren, al dan niet toevallig, allemaal bioproducten. Zij werden vooral afgestraft voor doeltreffendheid (reiniging stoelgang en urine), textuur en zachtheid.

Andere scores dan de Yuka-app

De Yuka-applicatie geeft louter een score op basis van de aanwezige ingrediënten. Het ontbreekt soms aan nuance. Zo wordt er geen rekening gehouden met de hoeveelheid van de ingrediënten, hoe vaak je ze gebruikt, met de leeftijd (kinderen of volwassenen) en het geslacht van de gebruiker, met hoe lang het product in contact blijft met de huid, met de exacte plaats op de huid waar het wordt gebruikt, met het feit of de huid al vooraf beschadigd was of niet enzovoort.

Bovendien is de score van Yuka niet gebaseerd op laboratoriumtests, gebruikerstests, milieu-aspecten of prijs. Wij bekeken daarentegen het volledige plaatje. Yuka geeft heel veel vochtige doekjes de score van 100/100. Bij ons zie je verschil in de eindscores omdat we rekening houden met meerdere aspecten.