Analyse
Turkse staatsobligaties komen terecht in de categorie rommelobligaties 1 jaar geleden - dinsdag 4 oktober 2016

De risico's gekoppeld aan beleggen in Turkse activa zijn op dit moment te hoog.

Laat Turkse activa voor wat ze zijn
De Turkse economie is op dit moment nog vrij dynamisch en de overheidsschuld is beperkt.
Vermijd echter Turkse obligaties.
Obligaties in Turkse lira bieden ogenschijnlijk hoge rendementen, maar ook de inflatie is hoog, het indijken ervan is geen prioriteit voor de centrale bank, en de lokale munt is duur en dreigt vroeg of laat terrein te verliezen.
Vermijd eveneens Turkse aandelen.
Wat aandelen betreft, behoort de beurs van Istanbul tot de meest volatiele markten die we volgen (terwijl de verwachte rendementen er vergelijkbaar zijn met die in Londen of Stockholm). Het hogere risico wordt o.i. onvoldoende gecompenseerd.

 

De buitenlandse financiering, die voor Turkije van kapitaal belang is, is ernstig bedreigd

Dat Moody's de schuldrating van Turkije en van 14 Turkse banken terugschroeft, is niet zonder gevolgen voor de Turkse overheidsschuld. Veel beleggingsfondsen mogen maar Turks staatspapier in portefeuille hebben indien twee van de drie grote kredietbeoordelaars die obligaties als beleggingswaardig beschouwen. Maar na de ratingverlaging door Moody’s staat Turks schuldpapier alleen nog bij Fitch op het onderste trapje van de beleggingswaardige obligaties, (en ook daar met negatieve vooruitzichten en een grote kans dat de rating begin 2017 zal dalen).

 

De buitenlandse beleggersappetijt voor Turks schuldpapier zal nu dus onvermijdelijk afnemen, en dat zal zich vertalen in minder interessante financieringsvoorwaarden voor Turkije, terwijl het land (dat een groeimodel heeft dat sterk afhankelijk is van de consumptiebestedingen) net in grote mate afhankelijk is van buitenlands kapitaal.

 

In de eerste 10 jaar onder Erdogan zijn de reële lonen in Turkije fors gestegen, wat de koopkracht van de gezinnen een boost gaf. Tegenwoordig stijgen die lonen veel minder sterk, en om hun uitgaven te kunnen blijven verhogen, zijn de gezinnen afhankelijk van goedkoop en overvloedig krediet.

 

Maar aangezien de Turkse spaarquote vrij beperkt is, zijn de Turkse banken vaak op het buitenland aangewezen om financiering te vinden. En aangezien de inflatie in Turkije nog altijd erg hoog is en de Turkse rentevoeten al evenzeer, gaan ze dus vaak in vreemde munten geld lenen. Daardoor is de Turkse financiële sector, en het land in zijn geheel, in grote mate blootgesteld aan het sentiment van de beleggers, en erg kwetsbaar voor eventuele dalingen van de Turkse lira en/of voor stijgingen van de rentevoeten in het buitenland.

 

Bovendien kampt het land met een fors tekort op zijn betalingsbalans (gemiddeld bijna 6% van het bbp het voorbije decennium), wat enerzijds de sterke vraag bij de Turken naar buitenlandse producten verraadt, en anderzijds ook de gebrekkige competitiviteit van de eigen producten op de internationale exportmarkten.

 

Alles bij mekaar vertoont het Turkse groeimodel veel gelijkenissen met dat van Griekenland, Spanje, Portugal... vóór de overheidsschuldencrisis. Gezinnen die eigenlijk gefinancierd worden door het buitenland, storten zich massaal op goederen en diensten die al evenzeer uit het buitenland komen. Een gevaarlijk pad om te bewandelen…

 

Deze pijnpunten zijn niet nieuw, maar baren vandaag wel extra zorgen

– Ten eerste omdat het imago van Turkije na de mislukte staatsgreep in juli een flinke deuk kreeg, door het oppakken van tienduizenden mensen die ervan verdacht worden iets met de poging tot staatsgreep te maken te hebben, door het met de voeten treden van individuele vrijheden, en door het muilkorven van de pers. De zwakkere positie van de instellingen baart zowel de publieke opinie als de politieke leiders in het westen zorgen.
– En dan is er ook nog eens het terrorisme dat oplaait en waardoor toeristen andere oorden opzoeken. Over de eerste 7 maanden van dit jaar daalde het aantal toeristen met 30% op jaarbasis. Een harde klap voor de toeristische sector, die goed was voor zowat 12% van het bbp in 2015 en een belangrijk toevoerkanaal voor buitenlands geld is.

 

De conjuncturele situatie is dus erg gespannen en het monetair beleid stelt al evenmin gerust. Ondanks een inflatiepeil van 8% in augustus (t.o.v. een inflatiedoel van 5%), liet de Turkse centrale bank haar leidende rentevoeten al sinds februari 2015 ongewijzigd.
Het indijken van de inflatie is dus duidelijk geen prioriteit voor de centrale bank, die nauw in het oog wordt gehouden door de politieke autoriteiten en die net zoals zij dus absolute voorrang moet geven aan economische groei, waardoor ze steeds meer aan geloofwaardigheid inboet.

 

Tot slot is ook de internationale conjunctuur minder gunstig geworden voor Turkije. Momenteel profiteert het land nog van de relatief lage risicoaversie bij de beleggers en de nog altijd erg lage rentevoeten. Maar de nervositeit neemt toe en het vooruitzicht op een (al lang verwachte) rentestijging nog dit jaar in de VS is uiteraard geen goed nieuws.

Deel dit artikel