Analyse
Poetin terug van nooit weggeweest 5 jaar geleden - donderdag 15 maart 2012

De beurs van Moskou klom sinds begin dit jaar al 25 % hoger, met dank aan de opnieuw aangescherpte risicoappetijt bij de beleggers. Vorige week werd ook de herverkiezing van Poetin positief verwelkomd op de beursvloer. Er wacht de "nieuwe" president de moeilijke taak om een economie te moderniseren die weliswaar een groot potentieel heeft maar die al te zeer afhankelijk is van de energiesector.

 

Gas en olie als economische motor...

Terwijl de jaren '90 in Rusland gekenmerkt werden door de ontmanteling van een verouderd productieapparaat en de snelle verrijking van een klein deel van de bevolking, zorgde Poetin I voor de terugkeer van een oppermachtig Kremlin. Onder impuls van de sterk gestegen energieprijzen en van een agressieve belastingheffing op de sector (waardoor de fiscale inkomsten fors stegen), slaagde Rusland erin zijn economie te normaliseren en de vruchten van zijn natuurlijke rijkdommen toch enigszins te herverdelen. De versnelde economische activiteit, de gevoelige daling van de werkloosheid (6,6 % in januari t.o.v. 12 % in 2000) en de laagste inkomstenbelasting van 's werelds grote economieën (13 %) zorgden voor een dubbelcijferige groei van de reële lonen. De sterke stijging van de koopkracht maakte de opkomst van een echte Russische middenklasse mogelijk.

 ...daarnaast geen toonbeeld van competitiviteit

De grote afhankelijkheid van de energiesector is ook zichtbaar op de beurs van Moskou: daar vertegenwoordigen de bedrijven uit de sector ruim 55 % van de totale beurskapitalisatie. Als we daar nog de bedrijven bijtellen die actief zijn in andere natuurlijke grondstoffen zoals nikkel en kalium, dan stijgt dat cijfer zelfs naar 75 %. Van de overige Russische productiebedrijven zijn er maar weinig die competitief zijn op internationaal niveau.
De dienstensector beleefde wel een boom toen Poetin in 2000 voor de eerste keer president werd, maar blijft ook in zeer grote mate gericht op de binnenlandse markt.

 Grote uitdagingen voor Poetin II

Een grootschalige modernisering van de Russische bedrijfswereld is noodzakelijk, maar heeft maar kans op slagen als ook de overheid het over een andere boeg gooit. Want hoewel Rusland er dankzij zijn energie-inkomsten in slaagt om zijn begroting in evenwicht te houden en te blijven groeien, is het zakenklimaat er niet van die aard dat het veel investeringen aantrekt.
Het Kremlin mag dan al sterk zijn, dat geldt niet voor het overheidsapparaat, waar corruptie nog altijd welig tiert en waar ook het gerechtelijk apparaat zeker voor verbetering vatbaar is. Zo'n klimaat schrikt ondernemers en potentiële investeerders af. Door het weinig dynamische financieel systeem in Rusland (bankenlandschap) zijn veel Russische bedrijven ook geneigd om veeleer financiering te zoeken in het buitenland.
De infrastructuur dateert nog altijd voor een groot deel uit het sovjettijdperk en heeft eveneens nood aan een grondige facelift, maar ook op dat vlak is de ontransparante benutting van overheidsgeld (dat er nochtans voldoende is) een hinderpaal. De privésector is dan ook weinig geneigd om mee te werken aan reconstructie en reconversie-inspanningen. Ondanks het enorme potentieel van Rusland blijft de economische groei er dan ook beperkt tot zowat 4 % en heeft de economie daarboven ook de neiging om te oververhitten. En hoewel de dynamische binnenlandse markt de belangrijkste groeimotor is, blijft de economie sterk afhankelijk van de vraag vanuit Europa naar Russische energie. In de huidige context, met veel Europese landen die een recessie doormaken, zal de economische groei in Rusland in 2012 wellicht beperkt blijven tot zowat 3 %, toch onder de mogelijkheden van het land.

Poetin heeft de levensstandaard van de Russische gezinnen verhoogd maar zal nu een mentaliteitsverandering op gang moeten brengen en het overheidsapparaat hervormen als hij wil dat Rusland zijn potentieel ten volle benut. Dat wordt geen makkelijke taak. Toch blijven Russische aandelen uw beleggersaandacht verdienen.

 

Als de risico's u niet afschrikken en u over een lange beleggingshorizon beschikt (20 jaar), mag u er tot 5 % van uw portefeuille aan besteden. We raden u aan om voor een aandelenfonds te kiezen. Onze voorkeur gaat uit naar BNPP L1 Equity Russia, naar Parvest Equity Russia of naar Pictet Russia Equities P EUR.

 

Als u onrechtstreeks garen wilt spinnen bij de opmars van de Russische middenklasse, dan mag u ook het aandeel kopen van cosmeticabedrijf Oriflame. Dat is weliswaar een Zweeds en geen Russisch bedrijf, maar het realiseert zowat 50 % van zijn omzet in Rusland, met dank aan de Russische vrouwen.

 

Deel dit artikel