Dossier

Met melders voorkom je rampen

27 december 2019
CO-vergifting

Anticipeer tijdig op mogelijk rampzalige gevolgen en zorg voor een snelle rook- of CO-melding in huis. Rookmelders zijn trouwens verplicht, al heb je natuurlijk liefst dat ze nooit afgaan. Daarom geven we je enkele preventieve tips.  

CO-melder

CO-vergiftiging voorkomen

De belangrijkste adviezen om een CO-vergiftiging te vermijden?

Zorg voor frisse lucht

Want zo haalt u zuurstof in huis. Plaats in kleine ruimtes (zoals een badkamer) ventilatieroosters wanneer u er een toestel met vlam gebruikt. Dat kan onder aan de deuren en boven in de muren. Ze moeten minstens 150 cm2 groot en onafsluitbaar zijn. Maak ze regelmatig schoon. Hebt u een toestel zonder afvoer naar buiten? Laat dan steeds een deur of een venster op een kier staan wanneer u het apparaat gebruikt. Blokkeer in elk geval nooit openingen die een natuurlijke luchtstroom produceren.

Een goede schoorsteen

Een schoorsteen moet rook naar buiten kunnen afvoeren. Roetafzetting, vogelnesten, stenen, bladeren ... kunnen een goede "trek" belemmeren. Laat uw schoorsteen daarom jaarlijks of, in het geval van gas, tweejaarlijks schoonvegen en nakijken. Ook belangrijk: heeft uw schoorsteen wel de juiste afmetingen? Een schoorsteen moet voldoende hoog en recht genoeg zijn. En de diameter moet zijn aangepast aan het toestel dat erop is aangesloten. In oudere huizen is de schoorsteen 
niet altijd geschikt voor verwarming met gas. Toch zijn er mensen die hem daarvoor gebruiken ... Voorts moet de doorgang van een schoorsteen goed zijn geïsoleerd. En u moet weten dat u nooit twee toestellen op dezelfde schoorsteen mag aansluiten!

Gebruik het juiste toestel

Een kleine 5liter-gasgeiser zonder rookafvoer is bedoeld voor gootstenen en wastafels. Het is riskant om daar een douche of bad op aan te sluiten! Daar hebt u een toestel met een groter vermogen voor nodig. Wilt u een kamer verwarmen? 
Bijzetkacheltjes zijn niet gemaakt om uren te branden. Gebruik ze slechts kort en niet wanneer u slaapt! Haal ook geen emmertje gloeiende houtskool in huis om uzelf te verwarmen (ja, er zijn mensen die dit doen ...). Hetzelfde geldt voor een barbecue: die hoort buiten.

Schakel een vakman in 

Laat de installatie van eender welk verbrandingsapparaat over aan een vakman. Uw factuur is uw garantie 
dat het toestel veilig en ook wettelijk in orde is. Stopt een toestel met werken? Niet forceren! Onthoud dat moderne toestellen zichzelf uitschakelen zodra de lucht te veel CO bevat. Een regelmatig nazicht is sowieso een must en, voor centrale verwarmingsinstallaties, zelfs wettelijk verplicht. Een gasketel moet u minstens om de twee (in Vlaanderen) of drie (in Wallonië en Brussel) jaar laten nakijken. Ketels die werken op stookolie, steenkool, hout of pellets vergen minimaal een jaarlijks nazicht. Huurt u een woning? Dan moet u zélf het onderhoud van de toestellen én van de schoorsteen regelen. Tussendoor kunt u, bij toestellen waarbij dat mogelijk is, de "vlamtest" doen: een blauwe vlam is goed, een geel-oranje vlam wijst op CO-gevaar ...

En CO-detectoren?

Die zijn niet altijd betrouwbaar. Ze kunnen een vals gevoel van veiligheid geven.
Wat te doen bij een CO-vergiftiging?

Hoe herken je een CO-vergiftiging? Wat aanvankelijk lijkt op een beginnend griepje evolueert snel naar iets ergers.

  • Bij een lichte CO-vergiftiging treden in het begin vage symptomen op zoals hoofdpijn, zwakte, vermoeidheid, misselijkheid ...
  • Het slachtoffer krijgt soms rode wangen. Vergis je niet: dit is géén teken van gezondheid!
  • Verward en gedesoriënteerd gedrag is een ander symptoom. Denk bij een bejaard persoon dus niet meteen aan een infarct of dementie!
  • Bij verlengde blootstelling zijn er ademhalingmoeilijkheden en een versnelde hartslag, en uiteindelijk bewustzijnsverlies. Er kunnen stuipen optreden, gevolgd door een hart- en ademhalingsstilstand.

Merk je vage symptomen op die kunnen wijzen op een CO-vergiftiging? Verlucht dan snel de kamer, schakel het verdachte toestel uit en contacteer een vakman om het apparaat te laten nakijken.

Eerste hulp bij een ernstige vergiftiging

Wat moet je doen wanneer je iemand aantreft die mogelijk een CO-vergiftiging heeft?

  • Open snel alle ramen en deuren en schakel het gevaarlijke toestel uit. Haal het slachtoffer uit het vertrek. Houd daarbij rekening met je eigen veiligheid: je kunt zelf ook bevangen geraken!
  • Is het slachtoffer nog bij bewustzijn? Breng hem zelf naar het ziekenhuis of bel een ziekenwagen of arts. 
  • Is het slachtoffer bewusteloos? Leg hem dan op zijn zij. Bel onmiddellijk 112 en vermeld duidelijk dat
    je denkt dat het om een CO-vergiftiging gaat!

CO opsporen

CO kun je niet zien, noch ruiken, maar het is allesbehalve ongevaarlijk. Het inademen van koolstofmonoxide veroorzaakt hoofdpijn en misselijkheid, kan bewustzijnsverlies veroorzaken en zelfs dodelijke afloop hebben. Elk jaar eist CO in België een dertigtal dodelijke slachtoffers en zo'n 15.000 vergiftigingen. 
 
Koolstofmonoxide ontstaat door een foute werking van toestellen op gas, hout, kolen, benzine, mazout of ethanol. Deze zullen gevaarlijke CO-uitstoot ontwikkelen indien er door een zuurstoftekort geen volledige verbranding plaatsvindt. Enkele mogelijke oorzaken zijn een slechte afvoer van verbrandingsgassen, onvoldoende toevoer van frisse lucht, gebrekkig onderhoud van de toestellen, ... Bij koud weer of mist, wanneer er in schoorstenen onvoldoende luchtcirculatie is, is het risico nog groter.

 

CO-melder: let op voor een vals veiligheidsgevoel

Een goede en goed geplaatste CO-melder kan levens redden.

Probleem is echter dat niet alle toestellen uit onze laatste test even betrouwbaar bleken. Eén toestel herkende maar af en toe CO-concentraties. Bovendien hebben deze melders een beperkte levensduur (max. 5 jaar) en bestaat het risico dat je ze op tijd vergeet te vervangen.
 
Ten slotte is het belangrijk om te weten dat CO-gassen gevaarlijk zijn voor de gezondheid, dus ook op het moment dat de melder je waarschuwt. Zeker zwakke personen, die reeds ziek zijn of zich niet kunnen verplaatsen, kunnen snel bevangen worden door CO. 
Om je een idee te geven: op slechts 40 minuten tijd zorgt een kleine boiler er in een niet-geventileerde en afgesloten ruimte al voor dat je een dodelijke CO-dosis inademt. Met een krachtiger of defect toestel kan zo'n vergiftiging nog sneller optreden. 
 
De enige echte Beste Koop die we kunnen aanraden is in dat geval... preventie. Hierna lees je hoe je dat best doet. Melders dienen hoogstens als aanvulling voor een zorgvuldig gebruik van risicovolle toestellen.

 

Werking

Via een elektrochemische cel herkennen melders koolstofmonoxide. Bij overschrijding van een bepaalde gasconcentratie binnen een bepaalde tijdsspanne zal deze cel een geluidsalarm activeren. De melder heeft uiteraard geen enkele invloed op de bron die verantwoordelijk is voor de CO. Een kleurindicator geeft aan wanneer het alarm afgaat (rood) en wanneer het toestel niet correct werkt (geel). Een geluidssignaal informeert je ook wanneer je de batterijen moet vervangen. 
 

Voeding

 Alle toestellen werken op batterijen. Vergeet deze niet regelmatig te vervangen.

Prijs

De prijzen van deze melders schommelen rond de € 25, een klein bedrag gezien het nut van zo'n toestel. 

Labels en conformiteitsnormen.

Het is natuurlijk geen absolute garantie, maar onze ervaring leert ons dat toestellen met de Europese EN 50291-norm en met het Britse Kitemark-label aan de minimale kwaliteitseisen beantwoorden.

Waar plaats je de melder(s)? 

Ideaal is om ze te plaatsen in elke ruimte met een verbrandingstoestel: badkamer, keuken, woonkamer, garage, ... 

Sommige fabrikanten raden aan om hun toestel aan de muur te bevestigen op anderhalve meter hoogte. Aan het plafond is de CO-concentratie echter het hoogst, dus hang je ze best zo hoog mogelijk, al moet het meldingslampje wel steeds zichtbaar blijven. Hang ze niet vlak naast een deur, venster of andere ventilatiebronnen, en ook niet net boven een verbrandingstoestel.

Onderhoud en controle

Lees steeds zorgvuldig de gebruiksaanwijzing en volg de aanbevolen testfrequentie. Indien de test niet correct functioneert, controleer je best of de melder schoon en stofvrij is en controleer je of de batterijen nog voldoende opgeladen zijn. Sowieso moet je deze vervangen als het toestel je via een geluidssignaal informeert dat de batterijen bijna leeg zijn. 

Maak de buitenkant van het toestel regelmatig schoon met een zacht borsteltje. Water, schoonmaakmiddel of oplosmiddel kunnen het toestel beschadigen en mag je dus nooit gebruiken.

 
Community

Woning & energie

Gerelateerde discussies