Analyse
Banken : nog niet erg solide ! 7 jaar geleden - maandag 23 november 2009

Tal van bankaandelen doen het vrij aardig op de beurs. Is de Europese banksector nu helemaal uit de nesten ? Dat is verre van zeker. Want er zijn nog heel wat vragen.

Tal van bankaandelen doen het vrij aardig op de beurs. Is de Europese banksector nu helemaal uit de nesten ? Dat is verre van zeker. Want er zijn nog heel wat vragen.

Welke plaats bezetten de gifactiva nog in de balans ? Wat zal de impact zijn van de nieuwe, strakkere regelgeving ? Hebben de instellingen nog voldoende groeipotentieel ?
Ook al lijkt het vertrouwen geleidelijk terug te keren en ook al verschijnt er opnieuw winst in de boeken, de sector blijft riskant. Het koersherstel gaat te snel en de meeste financiële waarden zijn verre van goedkoop.
 

 We profiteren van de opleving om enkele dure aandelen te verkopen.

Recente resultaten
· De kwartaalresultaten van de meeste banken beantwoordden ruimschoots aan de verwachtingen of overtroffen ze zelfs, waardoor ze hun balans konden verstevigen. Als men geen rekening houdt met de eenmalige elementen lagen de resultaten echter eerder in de lijn van de verwachtingen.
·
De grootste verrassingen waren te vinden bij de zakenbanken. Dankzij de door de centrale banken verschafte faciliteiten en het herstel van de beurzen veerden de marktactiviteiten (consultancy, uitgifte van obligaties, trading op rentemarkten …) in het derde kwartaal op. Zo zagen de zakenbanken van BNP Paribas, van CS Groupe, van Deutsche Bank of van KBC hun winst weer de hoogte in gaan.
· In de retailbank blijkt de situatie goed, zelfs al doet de conjunctuur de geïnde commissielonen teruglopen en de wanbetalingen van kredieten toenemen. De situatie is bijzonder gespannen in het Verenigd Koninkrijk en in de VS. In West-Europa zijn de inkomsten stabieler en volstaan de recurrente resultaten om de stijging van de voorzieningen te compenseren.
Zo zetten de retailbanken van BNP Paribas, van Crédit Agricole, Dexia en ING mooie prestaties neer. Dat was iets minder het geval bij Société Générale en KBC die blijkbaar gehinderd worden door hun grotere blootstelling aan Centraal-Europa.
Wat de retailbanken betreft, denken sommigen dat de piek in de voorzieningen voor wanbetalingen al achter de rug is. Lloyds Banking en Commerzbank zijn alvast die mening toegedaan. Wij zijn iets voorzichtiger. Wij denken namelijk dat de gevolgen van de crisis de komende maanden nog voelbaar zullen zijn, dat de situatie half 2010 zal stabiliseren en vanaf 2011 zal beginnen te verbeteren.

Toxische tijdbom ?
· Dankzij de wijziging van de boekhoudkundige regels in het begin van het jaar verminderde de impact van de toxische activa. Zo konden de banken nieuwe voorzieningen opvangen met hun recurrente resultaten. Dat was bijvoorbeeld het geval bij Société Générale dat in het derde kwartaal voor 334 miljoen euro nieuwe voorzieningen boekte of bij ING (882 miljoen).
· De keerzijde van de medaille is dat het nu erg moeilijk wordt om een onderscheid te maken tussen enerzijds de activa waarvan de waarde op een conservatieve manier verminderd werd en waarvoor waarschijnlijk geen nieuwe voorzieningen moeten aangelegd worden en anderzijds de activa die geprofiteerd hebben van de wijziging van de regels en die aanleiding tot nieuwe provisies riskeren te geven. Zeker, enkele banken zoals CS Groupe en Barclays hebben hun gevoeligheid voor toxische activa afgebouwd, maar andere rekken de tijd en speculeren op een economisch herstel dat hen van nieuwe voorzieningen zou ontslaan. Dat is bijvoorbeeld het geval voor Société Générale, Crédit Agricole of Dexia.
· Anderzijds talmt Europa met het vastleggen van de manier waarop bepaalde financiële activa zoals afgeleide producten moeten geboekt worden. Een houding die op termijn de groei van de sector kan afremmen.

Strengere regels
Met de crisis leek het evident dat de structuur van de financiële wereld wereldwijd grondig moest aangepakt worden. Maar pressiegroepen en nationale belangen stonden tot nu toe elke serieuze verandering in de weg. Nu de zakenbanken weer aanzienlijke winsten boeken, spreekt de politieke wereld echter hardere taal. Het risico dat de banken aan striktere regels onderworpen worden, is dus toegenomen. Hoewel er nog geen bindende verplichtingen werden aangegaan, lijkt het vast te staan dat de banken grotere reserves zullen moeten aanhouden om tegenslagen op te vangen en om de activiteiten die meer risico’s inhouden (maar die ook het meeste winst genereren) te “waarborgen”. We houden er dan ook rekening mee dat de rentabiliteit van de banken over enkele jaren globaal gezien zal afnemen indien er niets verandert aan de omvang van hun activiteiten. De banken zijn hierop al vooruitgelopen door hun activiteiten voor eigen rekening, de meest riskante, af te bouwen.

Nieuwe look
De laatste maanden hebben duidelijk gemaakt dat de banken niet anders kunnen dan zich een nieuw profiel aanmeten.
· Onder druk van de Europese autoriteiten moeten tal van banken die dringende overheidssteun kregen soms een aanzienlijk deel van hun activa afstoten om de concurrentieregels niet te vervalsen. ING, Lloyds Banking, Royal Bank of Scotland en KBC (zie kaderstukje) hebben zopas de verkoop van een aantal activa aangekondigd. Hiervan kunnen opportunistische financiële groepen die er beter voorstaan profiteren om hun positie te verstevigen. Zo heeft Barclays twee dochterondernemingen van ABN Amro overgenomen, pikte Deutsche Bank vermogensbeheerder Sal in, trakteerde BNP Paribas zichzelf op Fortis Bank België/Luxemburg en lijkt het Spaanse Santander een oogje te hebben op activa van de retailpoot van Royal Bank of Scotland.
· Een andere reden om activiteiten te verkopen of te fuseren is het besparen op de kosten. Zo voegen Société Générale en Crédit Agricole hun divisies vermogensbeheer samen.

KBC : niet meer verkopen
De Europese Commissie keurde zoals verwacht het herstructureringsplan goed. Al bij al viel het verdict erg mee : het bankverzekeringsmodel blijft behouden en de balans moet met 17 % inkrimpen. KBC gaat in 2011 (boekjaar 2010) opnieuw een nettodividend uitbetalen van wellicht 0,75 EUR netto en wil tegen 2013 de overheidssteun geheel terugbetalen zonder kapitaalverhoging. Na 2013 moet volgens ons een winst van 6 à 7 EUR per aandeel en een nettodividend van minstens 1,50 EUR mogelijk zijn. Het aandeel is nu correct gewaardeerd en het risico iets verminderd. We wijzigen ons advies van verkopen naar houden.

Winsten en dividenden
· In de retailpoot van de meeste banken blijven de inkomsten ondanks de crisis toenemen dankzij de verhoging van sommige tarieven en dankzij nieuwe diensten.
Wij verwachten evenwel dat het bbp (bruto binnenlands product, dit is de waarde van alle geproduceerde goederen en diensten) in de eurozone in 2010 met 0,1 % zal inkrimpen. Pas in 2011 zal het bbp opnieuw groeien (+0,8 %). Dankzij het herstel van de conjunctuur zal het risico op wanbetalingen en de daaraan verbonden kosten verminderen. Maar de vraag naar kredieten zal niet aantrekken omwille van de toename van de werkloosheid, de geringe bereidheid van de gezinnen om zich in de schulden te steken en de verwachte stijging van de rente.
· De winsten waarmee de zakenbanken voor het ogenblik uitpakken zijn volgens ons geen lang leven beschoren, behalve als de beurzen verder blijven stijgen, wat moeilijk te voorzien is. Want de stijging van de kortetermijnrente die de komende 12 maanden in de lucht hangt zal de inkomsten uit de rentegelinkte activiteiten doen afnemen. De divisie consultancy (uitgifte van obligaties, advies bij fusies, beursintroducties …) zal goed georiënteerd blijven en zal een steeds groter gewicht in de resultaten krijgen ten nadele van volatielere activiteiten.
· De winsten die de banken in 2010 en 2011 naar verwachting zullen boeken, zullen hen vooral toelaten om hun financiële soliditeit te versterken, maar ook om opnieuw een guller dividend uit te keren dan in 2009. Wij rekenen erop dat volgend jaar 20 à 30 % van de winst zal uitgekeerd worden, wat nog altijd minder is dan de 30 à 50 % van 2007.

MADE IN USA
Het Amerikaanse landschap is er een met twee sporen. Zakenbanken zoals JP Morgan Chase of Goldman Sachs zijn uiteindelijk uit de crisis gekomen met een goed gevulde kassa vooral dankzij de marktactiviteiten, terwijl commerciële banken zoals Citigroup of Bank of America lijden onder de nog altijd hoge kredietkosten (stijgen niet meer, maar stabilisering moet bevestigd worden. De gezondheid van de meeste instellingen is dus nog kwetsbaar en nieuwe tegenslagen zijn niet uit te sluiten (nog zware verliezen op hypotheekleningen en kredietkaarten). Te mijden.

Geen aankoopadviezen
· Gezien de zwakke conjunctuur handhaven de centrale banken hun toegeeflijke rentepolitiek. Wanneer dat niet meer het geval is en de rente dus stijgt, zullen de bankinstellingen het moeten doen zonder deze gemakkelijke financieringsbron, en dat zal niet gemakkelijk zijn.
· We twijfelen eraan of de banken op middellange termijn het rentabiliteitsniveau van voor de crisis kunnen terugvinden of een rendement op eigen vermogen kunnen bereiken dat hoger is dan dat van de economie. Rekening houdend met de snelheid en de kracht waarmee de financiële waarden zich sinds maart hersteld hebben, lijkt de kans dat sommige bankaandelen de beleggers een kater bezorgen ons groot.

Rekening houdend met hun hoge beurswaardering kopen wij geen enkel bankaandeel.
Wij houden de bankaandelen die niet duur zijn en die een niet te hoog risicoprofiel hebben, te weten de banken :
- waarvan het eigen vermogen versterkt werd om tegenslagen op te vangen en zware kapitaalverhogingen te vermijden;
- waarvan de tradingactiviteiten op de rentemarkten erg beperkt blijven;
- die over groeipolen beschikken buiten de zakenbank en hun resultaten kunnen voeden zonder te veel risico te nemen.

HOUDEN (koers op het moment van de analyse)
Allied Irish Bank                (1,71 EUR)
Barclays                                (304,25 pence)
BNP Paribas                        (56,24 EUR)
Crédit Agricole                   (14,07 EUR)
CS Groupe                           (54,10 CHF)
HSBC                                    (731,90 pence)
ING                                       (9,24 EUR)
KBC                                      (32,27 EUR)
Lloyds Banking                   (88,15 pence)


VERKOPEN (koers op het moment van de analyse)
Bank of America                 (16,09 USD)
Deutsche Bank                    (49,13 EUR)
Dexia                                    (5,20 EUR),
Nordea                                 (75,55 SEK)
Royal Bank of Scotland      (35,99 pence)
Société Générale                 (47,43 EUR)
UBS                                       (16,08 CHF)

Deel dit artikel