Voeding en gezondheid onder de loep van logo TA
Dossier

Koortsstuipen bij kinderen

13 november 2019

13 november 2019

Bij koorts kan een jong kind plots stuipen krijgen, iets wat ouders dan weer de stuipen op het lijf jaagt. Ineens trekken spieren samen, draaien ogen weg en schokken de ledematen. Je kindje is bewusteloos en reageert niet meer. Het is ongetwijfeld een traumatische ervaring voor ouders. Maar zijn koortsstuipen ook echt gevaarlijk voor je kind? En hoe reageer je er het best op?

Aandoening

Koortsstuipen zijn spasmen: onvrijwillige samentrekkingen van spieren die schokkende bewegingen veroorzaken. Ze komen vooral voor bij kinderen tussen zes maanden en vijf jaar. Tijdens zo’n aanval verliest je kindje het bewustzijn en verstijft zijn lichaam terwijl armen, benen, romp en gezicht hevig schokken. Ogen draaien weg en lipjes kleuren blauw.

Geen epilepsie

Koortsstuipen worden veroorzaakt door een plotse storing in de hersenen en duren meestal niet lang, al lijkt het een eeuwigheid wanneer het gebeurt. Het risico op koortsstuipen is het hoogst rond de leeftijd van 18 maanden. 

Ze lijken op epilepsie maar zijn helemaal iets anders. We spreken pas van epilepsie als er minstens twee aanvallen gebeuren zonder dat het kind koorts heeft. Koortsstuipen komen alleen voor bij een koorts van meer dan 38 °C die voortkomt uit een virale of bacteriële infectie. Denk aan koorts bij een oorontsteking, keelontsteking, griep, de zesde ziekte, buikgriep of urineweginfectie.

Maar die koorts kan ook opgewekt worden door vaccins. Vaccins die koortsstuipen veroorzaken, zijn vooral het gecombineerd vaccin tegen mazelen, rode hond en bof en het gecombineerd vaccin tegen difterie, tetanus en kinkhoest (met hele cellen). Het risico op koortsstuipen door vaccins is echter wel klein en dus zeker geen reden om je kind niet te laten vaccineren.

Gewone en atypische koortsstuipen 

Dokters maken een onderscheid tussen gewone en atypische koortsstuipen. 

Gewone koortsstuipen komen het vaakst voor. Ze duren minder dan vijftien minuten, verspreiden zich over het hele lichaam en kunnen zich binnen de 24 uur niet meer herhalen.

Atypische koortsstuipen duren langer dan vijftien minuten, zijn eenzijdig (bv. één lichaamsdeel of één kant van het lichaam), of herhalen zich binnen de 24 uur. Bij atypische koortsstuipen moet je kindje altijd naar het ziekenhuis voor observatie en verder onderzoek. 

Zijn ze gevaarlijk?

Ouders schrikken vaak erg hard als hun kind stuipen krijgt. Maar meestal is het een ongevaarlijk fenomeen. Gewone noch atypische of terugkerende stuipen hebben impact op de intellectuele of motorische ontwikkeling van je kind.

In zeldzame gevallen kunnen stuipen het symptoom zijn van een ernstige infectie zoals meningitis (hersenvliesontsteking). Alleen bij kinderen jonger dan zes maanden zijn koortsstuipen vaak niet onschuldig en wijzen ze op een ernstige ziekte. Het kind moet dan steeds in het ziekenhuis opgenomen worden.