Voeding en gezondheid onder de loep van logo TA
Antwoord van expert

Marius Gilbert : "We gaan er alles aan doen om een nieuwe lockdown te vermijden"

19 juni 2020
mariusgilbert

Marius Gilbert, epidemioloog, is lid van de expertgroep betrokken bij de afbouw van de lockdown. Met hem maken we de balans op van hoe Covid-19 de manier waarop we leven heeft veranderd.

Langzaam maar zeker keren we terug naar ons normale leven. We kunnen terug samenkomen met vrienden en zelfs met vakantie gaan. Maar zelfs al dalen de cijfers, toch ligt deze crisis nog niet achter ons. Zolang het virus actief is en er geen oplossing is gevonden, moeten we voorzichtig blijven. Marius Gilbert heeft er vertrouwen in: "Individuele beschermingsmaatregelen zoals het gebruik van maskers en social distancing kunnen zeer veel problemen voorkomen. Het is mogelijk dat we enkel en alleen daarmee de epidemie op een laag niveau kunnen houden."

Afbouw volgens een wetenschappelijk verantwoorde logica

De onderzoeker geeft toe dat de afbouw van de maatregelen soms moeilijk te begrijpen is. Dat is deels te verklaren door het feit dat er over alle onderdelen van de samenleving, zoals het privéleven, het beroepsleven, de vrije tijd en het onderwijs moet worden nagedacht. "Het is niet mogelijk om over alles tegelijk na te denken. Je begint met het meest urgente, waarbij je rekening houdt met de manier waarop de epidemie zich ontwikkelt."

Dat verklaart dat maatregelen werden genomen en achteraf werden bijgestuurd, zoals bijvoorbeeld voor de lagere scholen. Marius Gilbert legt uit : "We zijn begonnen met maatregelen die vrij voorzichtig waren, omdat we bang waren dat de epidemie opnieuw aan kracht zou winnen. Na vier weken hebben we dan beslist dat alle kinderen terug naar school konden gaan. We zagen immers dat de epidemie bleef afnemen. Dus we konden de teugels iets meer lossen. Het werd op dat moment idioot om veel kinderen in de dagopvang te hebben, terwijl ze eigenlijk op dat moment écht contact konden hebben met hun leerkracht. Dat had veel meer voordelen op sociaal en pedagogisch vlak."

Aan de andere kant zijn er veel situaties die problematisch blijven: "Situaties waarbij we ons binnenshuis dicht bij elkaar bevinden zonder bescherming blijven de ideale omgeving voor overdracht." Voor de epidemioloog staat het eveneens vast dat het tijd zal vragen om het sociale, culturele en nachtleven weer op de rails te krijgen.

We moeten een pandemieplan hebben

Wanneer we over de toekomst spreken, benadrukt Gilbert vooral het belang van een pandemieplan dat steeds up-to-date is. Want dat is wat ontbrak tijdens bij de huidige crisis: “Ook al lijken dat onnodige kosten als er jaren aan een stuk geen pandemie uitbreekt. Het is eigenlijk zoals een brandweer. Het meerendeel van de tijd hoeven ze niet uit te rukken, maar ze zijn wel cruciaal op het moment dat er wél iets gebeurt.” Er lag op het moment van de uitbraak van Covid-19 nog een pandemieplan in de kast, maar dit dateerde al van de H1N1-griep en werd nadien niet meer aangepast of opnieuw in werking gesteld.

Ook is de verspreiding van Covid-19 via asymptomatische dragers onderschat. "Onze referentie was CoV-1-CoV-SARS, een virus dat snel werd ingeperkt, omdat alleen symptomatische mensen besmettelijk waren. Covid-19 verspreidde zich echter enigszins geruisloos voordat we ons daar goed en wel van bewust waren." Volgens Marius Gilbert is het daarom ook dat de regering misschien wat laat reageerde alsook dat preventie extreem moeilijk is.

Als er een tweede golf is, zal die minder sterk zijn...

Marius Gilbert denkt niet dat er echt een tweede golf zal komen. Het is belangrijk om te onthouden dat "de eerste golf is uitgebroken in een samenleving die op volle toeren draaide, zonder enige beschermingsmaatregelen." Maar het is duidelijk dat de maanden september en oktober een risicovollere periode zullen zijn, omdat we meer tijd binnenshuis gaan doorbrengen en omdat verschillende activiteiten opnieuw zullen worden hervat. Zo staat bijvoorbeeld de echte heropstart van het middelbaar en hoger onderwijs op de planning. Dat zal allemaal een impact hebben op de overdracht. Maar de onderzoeker stelt ons gerust : "We gaan alles doen wat we kunnen om een tweede lockdown te voorkomen."

Lees het volledige interview met Marius Gilbert in Test Gezond 158 van augustus.