Koopgids

Hoe kies je een vleesvervanger?

23 februari 2021
Vegetarische burger, met vleesvervanger.

Minder vlees eten is goed voor het milieu, het dierenwelzijn en onze gezondheid. Maar de voedingswaarde van de vleesvervangers die je in de supermarkt koopt, is niet altijd voldoende en niet alle producten zijn een waardig alternatief voor een portie vlees.

Alternatieven voor vlees

Wie zijn portie vlees wil vervangen door een vegetarisch alternatief vindt in zowat elke supermarkt of biowinkel een ruime keuze aan producten. Naast basisproducten zoals soja, tempeh, tofu en seitan is het assortiment vandaag erg uitgebreid:

  • Vegetarische burgers
  • Vegetarische balletjes
  • Vegetarische worstjes
  • Schnitzels, lapjes, pavés
  • Nuggets en spiesjes
  • Gehakt
  • Blokjes, stukjes, schijfjes
  • Falafel

Maar hoe weet je of je een evenwichtige en volledige vleesvervanger kiest? En wat is de milieu-impact van die producten?

Maak de juiste keuze

Kies steeds voor een vleesvervanger die niet te vet en te zout is. De Nutri-Score helpt je om het vet- en zoutgehalte van een product te beoordelen.

Vlees levert vitamine B12, ijzer en hoogwaardige eiwitten die alle essentiële aminozuren bevatten. Vleesvervangers dienen met de juiste plantaardige ingrediënten te zijn gemaakt om een vergelijkbaar eiwitgehalte te hebben. Goede vleesvervangers worden aangevuld met ijzer en vitamine B12. De ideale samenstelling per 100g ziet er als volgt uit:

  • minimaal 12g eiwitten,
  • maximaal 10g vetten (en niet meer dan 5g verzadigde vetten),
  • niet meer dan 1,25g zout,
  • voldoende ijzer: ≥ 0,8 mg/100g
  • voldoende vitamine B12: ≥ 0,24 µg/100g.

Een goede vleesvervanger ? Zie onze koopwijzer van vleesvervangers

naar onze koopwijzer

Ben je vegetariër, dan let je er het best op dat je voldoende ijzer, vitamine 12 en hoogwaardige eiwitten inneemt. Je vindt allerlei nuttige informatie hierover terug in ons dossier.

MEER VEGGIE OP JE BORD

Ultrabewerkte ingrediënten

Kant-en-klare vleesvervangers bevatten vaak meerdere ultrabewerkte ingrediënten: additieven zoals emulgatoren, kleurstoffen of andere moeilijk te herkennen ingrediënten zoals dextrose of soja-eiwitisolaat. Dergelijke ingrediënten eet je best niet elke dag. Steeds meer studies tonen aan dat ze leiden tot een hoger risico op kanker, hart- en vaatproblemen, type 2 diabetes, zwaarlijvigheid en hersenvaatproblemen.

Toch hoef je vleesvervangers niet volledig van je menu te schrappen. Ze geven je de mogelijkheid om je vleesconsumptie eenvoudig terug te dringen. Dat heeft positieve gevolgen voor je gezondheid (ter vervanging van rood vlees) en voor onze planeet. Ons advies: sluit ze niet uit, maar beperk het gebruik ervan en kies vleesvervangers met een minimun aan ultrabewerkte ingrediënten, d.w.z. levensmiddelenstoffen die nooit of zelden in de keuken worden gebruikt, of additieven die tot doel hebben het eindproduct smakelijker of aantrekkelijker te maken. Kies ook een zo kort mogelijke lijst van ingrediënten.

Onbewerkte peulvruchten zijn ook een goede keuze (in plaats van een vleesvervanger). Denk bijvoorbeeld aan linzen, kikkererwten, zwarte, witte or rode bonen ... Ook voor die producten is er aan keuze geen gebrek.

Duurzamer

Net zoals bij vlees wordt bij het maken van vleesvervangers CO2 geproduceerd, maar dan wel in mindere mate. Vleesvervangers zijn dus beter voor het milieu. Beperk echter wel het aantal vegetarische vervangers op basis van dierlijke ingrediënten (melk, eieren, enz.) en vooral op basis van kaas. Ze zijn namelijk het meest vervuilend.