Voeding en gezondheid onder de loep van logo TA
Koopgids

Koopgids luizenlotions en -kammen

27 september 2021

Als je kind thuiskomt met een kriebelend hoofd, is het belangrijk dat je zowel de volgroeide luizen als de neten uitroeit. Wij testten luizenlotions, huis-, tuin- en keukenmiddeltjes en elektrische luizenkammen. Welke haal je het best in huis?

Wanneer je kind thuiskomt met een kriebelend hoofd, is het belangrijk dat je zowel de volgroeide luizen als de neten uitroeit. Hoewel we een paar doeltreffende lotions vonden, koop je zulke producten beter niet op goed geluk, want de meeste doen niet wat ze beloven. Een goed product is nochtans essentieel, zodat je de plaag onder controle krijgt vóór de luizen zich vermenigvuldigen en naar andere hoofden verspreiden.

We testten negen luizenlotions, vier huis-, tuin- en keukenmiddeltjes en twee elektrische luizenkammen. De doeltreffendheid ervan werd zowel in het labo als door een gebruikerspanel van ouders getest op echt mensenhaar met levende luizen en neten. Die doeltreffendheid hoeft trouwens niet zoveel te kosten. Zo heb je voor de prijs van de Beste van de Test, meteen ook het duurste product uit onze test, bijna drie flacons van onze Beste Koop.

Naar de resultaten van onze test

Wat is de doeltreffendste luizenlotion uit onze test?

Een goed antiluizenproduct pakt álle luizen en neten aan, zeker wanneer ze - zoals de meeste lotions uit onze test - van de eerste keer succes beloven. 

  • Slechts twee van de negen lotions bleken 100 % doeltreffend: enkel Silikom Once spray (met dimeticon) en Shampoux Vapo verwijderen alle luizen én neten. Zoals gezegd doet deze tweede dit echter wel met insecticiden, waardoor het niet onze favoriete keuze is.
  • Ook Kruidvat Anti-luis haarlotion dimeticon en Mercurochrome Extra sterk lotion tegen hoofdluizen & neten brachten het er zeer goed van af. 
  • Meer dan de helft van de lotions schoot echter tekort, veelal omdat ze wel effectief zijn tegen de luizen, maar niet tegen de neten. 

Omdat je thuis zelden zo nauwkeurig bent als de onderzoekers in het labo, is het nuttig om een week na de behandeling het hoofd te controleren en eventueel een tweede keer te behandelen. Volg ook altijd de instructies van de fabrikant.

Wat vinden ouders?

Voor de ouders van schoolkinderen die de producten thuis hebben uitgeprobeerd, bleek vooral tijd een doorslaggevende factor voor het gebruiksgemak. Niet alleen willen gebruikers een zo kort mogelijke inwerktijd, ze willen ook liefst een product dat zich gemakkelijk en snel terug uit de haren laat spoelen. Toch is dat niet zomaar mogelijk: de inwerktijd is vaak bepalend voor de doeltreffendheid van een product. Reken een lotion hier dus niet zomaar op af. Liever één keer wat langer wachten met een goed product dan nog meer tijd te verliezen omdat je het hele proces meermaals moet herhalen met een minder product.

Vooral op gebruiksgemak en criteria zoals textuur, geur en gevoel op de hoofdhuid scoren de geteste producten magertjes. Het gaat dan ook om medische hulpmiddelen, geen cosmetica.

Zijn er naast lotions nog opties om luizen te bestrijden?

Het spreekt voor zich dat je het best een doeltreffende en liefst ook snelle methode kiest. Kort gezegd heb je naast een lotion zonder insecticiden nog drie andere opties.

1. De klassieke natkammethode

Deze methode is betrouwbaar en goedkoop, en vereist geen chemicaliën, maar vraagt veel tijd en geduld. Niet alleen moet je zeer secuur te werk gaan, je moet het ritueel ook elke drie dagen herhalen, twee weken lang. 

  • Maak het haar zeer nat en verdeel een ruime dosis conditioner over de haren.
  • Verwijder alle knopen met een gewone kam.
  • Kam het haar lok per lok uit met een speciale luizenkam, van achter naar voren, van het ene oor naar het andere. Let op dat de kam de hoofdhuid raakt.
  • Veeg de kam telkens af aan een stuk keukenpapier. Op het witte oppervlak zie je de luizen goed.
  • Herhaal de procedure vervolgens in de andere richting: van voor naar achter, lok per lok. Spoel en droog daarna het haar.
  • Herhaal dit proces om de drie dagen, twee weken lang. Ontsmet de kam telkens met heet water en verwijder de luizen met een tandenstoker.

2. Huis, tuin- en keukenmiddeltjes

Er circuleren op het net heel wat methodes uit grootmoeders tijd om deze beestjes te lijf te gaan, maar deze leveren onvoldoende resultaat. Zo doodt kokosolie wel de luizen, maar niet de neten. Mayonnaise en essentiele oliën doden slechts een deel van de luizen, en geen neten. Azijn tot slot scoort het slechtst: het is machteloos tegen luizen én neten.

3. Producten met insecticiden

Vroeger waren luizenmiddelen geregistreerd als geneesmiddel, omdat ze insecticiden bevatten. Ze vergiftigden de luizen. Ondertussen zijn deze producten, die irritaties kunnen veroorzaken en resistentie in de hand werken, in ons land niet meer verkrijgbaar.

Toch vonden we één product in de rekken, namelijk Shampoux Vapo, dat insecticiden bevat en dat statuutloos (niet als geneesmiddel, medisch hulpmiddel of biocide) wordt verkocht. Wij klaagden dit aan bij het geneesmiddelenagentschap het FAGG. De fabrikant heeft inmiddels het statuut van geneesmiddel aangevraagd.

Wat is het verschil tussen een luizenkam en een gewone kam? 

Het kammen van het haar met een goede luizenkam is een belangrijke stap in de behandeling. De doeltreffendheid ervan hangt gedeeltelijk af van het ontwerp van de kam en de vaardigheid van de persoon die de kam gebruikt. 

Een goede luizenkam heeft ronde, roestvrijstalen tanden die gemakkelijker door het haar gaan en minder snel zullen trekken of scheuren dan andere kammen. De tanden staan dicht bij elkaar (niet meer dan 0,2-0,3 mm) en vangen de luizen en neten op. Er bestaat ook een netenkam (met tanden op 0,09-0,19 mm van elkaar).

Netenkam (boven) en luizenkam (onder)

 

Is een elektrische luizenkam een meerwaarde? 

Sinds enkele jaren vind je elektrische luizenkammen op de markt. Die zouden de beestjes doden met elektrische schokjes. We testen twee exemplaren op pruiken van echt mensenhaar die werden bevolkt met luizen of neten. Beide kammen scoorden teleurstellend. 

Bespaar jezelf dus tijd en geld, en koop meteen een lotion die zijn werkzaamheid heeft bewezen in onze test.

Kan ik preventief een antiluizenmiddel gebruiken? 

Luizen worden niet aangetrokken door een slechte lichaamshygiëne en er is weinig of niets dat je kunt doen ter preventie. Er bestaan wel afschrikmiddelen op de markt, zoals Luis Protect en Silikom Protect, maar er is geen enkel wetenschappelijk bewijs dat deze producten doeltreffend zijn om luizen te voorkomen. We raden ze af. Gebruik enkel werkzame producten als je zeker weet dat je luizen hebt.

Welke extra maatregelen zijn nodig? 

Of je nu kiest voor natkammethode, lotion of een combinatie, het blijft belangrijk om een luizenplaag bij de wortel aan te pakken. 

  • Controleer de haren van het hele gezin met een luizen- en netenkam, vooral achter de oren en in de nek, en behandel alle besmette personen gelijktijdig om een pingpongeffect te vermijden. 
  • Herhaal de behandeling bovendien tot alle luizen en neten verdwenen zijn.
  • Verwittig altijd de school als je luizen ontdekt. Enkel zo kun je een eindeloze cyclus doorbreken.