Dossier

Feitelijke scheiding: de praktische kant

26 augustus 2019
feitelijke scheiding praktisch

26 augustus 2019

Het botert niet meer in je koppel. Jullie hebben nog niet beslist om definitief een einde te maken aan jullie relatie, maar jullie gaan voorlopig uiteen. Zijn er zaken die jullie het best regelen om problemen te voorkomen? Hoe kunnen jullie eventuele conflicten tijdens die periode regelen? Maakt het een verschil uit of jullie getrouwd zijn of alleen samenwonend (wettelijk of louter feitelijk)?

Wie mag in de gezinswoning blijven?

Als jullie alleen feitelijk samenwonende partners zijn, zul jij niet in de gezinswoning mogen blijven als de verhuurder de huurovereenkomst voor de woning in kwestie louter met je partner had gesloten of als je partner de enige eigenaar is van de woning.

Als getrouwde of wettelijk samenwonende persoon sta je er veel beter voor. Dan ben je immers automatisch medehuurder geworden op het ogenblik dat de verhuurder op de hoogte is gebracht van het feit dat je bij je partner introk. En als de woning eigendom is van jullie beiden of zelfs alleen van je partner, kan laatstgenoemde de woning alleen met jouw akkoord verkopen of weggeven. Wanneer je daar geen toestemming voor verleent, zal de rechter het voorlopige genot van de woning toekennen rekening houdend met de kinderen of met jullie financiële middelen.

Wie beslist over jullie kinderen?

Ook al leven jullie niet meer samen, jullie blijven samen het ouderlijke gezag uitoefenen over jullie gemeenschappelijke minderjarige kinderen.

Maar als de kinderen slechts bij één ouder verblijven, hoeft die ouder voor beslissingen in het dagelijkse leven niet op het akkoord van de partner te wachten, en evenmin voor beslissingen die dringend moeten worden genomen (bv. wanneer een kind dringend moet worden geopereerd). Voor belangrijke beslissingen (school, geneeskundige verzorging …) zul je evenwel nog altijd een akkoord moeten vinden met je partner.

Of jullie nu getrouwd zijn of niet, jullie moeten allebei financieel blijven instaan voor het onderhoud en de opvoeding van jullie kinderen, naar eigen vermogen. En dat zelfs als jullie voor een gelijkmatige verdeling van de huisvesting ("verblijfsco-ouderschap") hebben gekozen. Wanneer de kinderen hun hoofdverblijfplaats bij een van de ouders hebben, vervult die ouder zijn onderhoudsplicht meestal in natura, terwijl de andere ouder dat in geldelijke vorm zal moeten doen, met een onderhoudsuitkering.

Heeft het zin om de praktische afspraken op papier te zetten?

Als jullie misverstanden willen voorkomen, kunnen jullie als jullie niet getrouwd zijn, de praktische afspraken die jullie in der minne hebben gemaakt, inderdaad schriftelijk vastleggen. Het gaat bv. over de verdeling van de gezinslasten, het feit dat een van jullie beiden onder het echtelijke dak mag blijven wonen, wie voor de kinderen zorgt tijdens de vakantieperiodes, het bedrag van het onderhoudsgeld voor de kinderen enz. Jullie kunnen op elk moment samen beslissen om die afspraken aan te passen.

Zijn jullie wel getrouwd, dan zijn jullie verplicht om de afspraken aan de familierechtbank voor te leggen.

Maar ook wanneer jullie niet getrouwd zijn, verdient het aanbeveling om de regeling door de familierechtbank te laten bekrachtigen.

Een rechter kan indien hij dat nodig acht altijd beslissen om de afspraken aan te passen.

Wat als er een conflict rijst?

Als je je meningsverschil met je partner niet in der minne opgelost krijgt, kun je een beroep doen op een bemiddelaar in familiezaken. Die zal een aantal gesprekken met jullie beiden voeren met de bedoeling de praktische aspecten van de breuk tussen jullie in de beste omstandigheden te regelen.

Zijn jullie getrouwd, dan moeten jullie hoe dan ook nog naar de familierechtbank om die afspraken vast te leggen. 

Als jullie niet getrouwd zijn en de zaak graag door een rechter laten beslissen, moeten jullie eveneens bij de familierechtbank aankloppen. Sinds 1/9/2014 is dat de rechtsinstantie die bevoegd is voor al wat te maken heeft met familiezaken: scheiding, echtscheiding, onderhoudsgeld, wettelijke samenwoning enz.