Mobility as a Service (MaaS)

Mobility as a Service (MaaS)

De manier waarop we ons verplaatsen, zal in de komende jaren ingrijpend veranderen. Dat zal de wereld van autobouwers, fietsfabrikanten en taxibedrijven, maar ook van telecomoperatoren en overheden grondig transformeren. Wij willen erop toezien dat ook gebruikers mee aan de tafel zitten wanneer deze omwentelingen zich voltrekken.

Overal MaaS

Het beeld dat we allemaal kennen, is er een van aanschuivende wagens op een snelweg. Eén chauffeur in een verder lege auto, geduldig wachtend in de file. Verwacht wordt dat dit beeld in de toekomst zal verdwijnen. Niet alleen door zelfrijdende auto’s, maar door een betere organisatie van onze mobiliteit.

In de Finse hoofdstad Helsinki gebruikt iedereen Whim. Met die app kun je al je vervoer binnen de stad – per trein, taxi, bus, deelauto of deelfiets – boeken en betalen. Je selecteert een bestemming, en de app stippelt route en transport voor je uit. Betalen doe je vooraf of met een maandelijks abonnement. Het stadsbestuur van Helsinki gaat ervan uit dat de manier waarop we van punt A naar punt B reizen, binnenkort helemaal zal veranderen. En ze bouwen nu al aan het ecosysteem dat daarop anticipeert. Dat fenomeen noemen we mobility as a service (MaaS).

Maa verandert de manier we ons verplaatsen.

Helsinki is niet alleen. Ook andere grote steden nemen volop – grote en kleinere – initiatieven om hun mobiliteit anders en beter te organiseren. In Göteborg wint Ubigo veld. Deutsche Bahn, de Duitse versie van de NMBS, lanceerde Qixxit. De Duitse autoconstructeur Daimler test uitgebreid de mogelijkheden van Moovel in Duitsland, maar ook in Boston, Portland en Helsinki. In Singapore regelen pendelaars hun woon-werkverkeer met Beeline, in Boston, Kansas City en Washington DC met Bridj. Wieners gebruiken SMILE, de inwoners van Quebec Bixi. De verregaande verstedelijking van onze samenleving, en de problemen die daarmee gepaard gaan, dwingen hen daartoe. Intermodale mobiliteit lijkt maar een kwestie van tijd.

Ook in België is MaaS aan de orde. Onlangs raakte bijvoorbeeld bekend dat Belfius € 7 miljoen pompt in Skipr, de mobiliteitsapp die werd ontwikkeld door de incubator van autogroep D’Ieteren. Met Skipr kun je onder andere openbaar vervoer, deelsteps en deelauto’s reserveren en betalen in één en dezelfde app.

Overal MaaS

Een rapport van consultancy bedrijf Deloitte telt 1 000 operaties om fietsen te delen in meer dan 50 landen. Uber zit in meer dan 500 steden in 70 landen, en onderzoekers van de Universiteit van Berkeley zien het aantal autodelers in de wereld stijgen naar 23 miljoen tegen 2024. MaaS dreigt de manier waarop we over mobiliteit nadenken én consumeren, helemaal te veranderen. Als een verplaatsing bijna per definitie multimodaal wordt – bijvoorbeeld omdat je met een auto de stad niet meer binnenraakt, of hem er nauwelijks nog geparkeerd krijgt – carpoolen we binnenkort misschien met z’n allen naar parkeerplaatsen aan de stadsrand, nemen we van daaruit de tram naar de binnenstad en rijden we naar onze eindbestemming op een deelfiets of step. En we organiseren die trip in een app die de mogelijkheden zoekt, de afspraken maakt en de betaling regelt.

Overal MaaS

Er zijn vandaag trouwens al verschillende apps die een oplossing bieden voor bepaalde stukken traject op de markt voor België: ons magazine Test Connect bracht die onlangs nog in kaart.

Waarom MaaS de wereld zal veranderen

Deloitte beschrijft hoe, om MaaS te doen werken, verschillende instanties nauw en naadloos zullen moeten samenwerken. Autoconstructeurs en -verzekeraars zullen hun aanbod moeten herdenken. Deeldiensten zullen moeten zorgen voor accurate informatie over de mogelijkheden om te reizen, en die online beschikbaar stellen. Banken en andere financiële instellingen zullen moeten zorgen voor veilige betaalsystemen waar geen cash meer aan te pas komt. Overheden zullen hun stadsplanning op de transportnoden van hun bevolking moeten afstemmen, of publiek-private samenwerkingen moeten opzetten om dat te doen. Smartphoneproducenten zullen de prestaties van hun basistoestellen moeten verbeteren, zodat niemand van de voordelen van MaaS verstoken hoeft te blijven. Telecomproviders zullen voor performantere 3G/4G en 5G-netwerken moeten zorgen. En consumenten? Die zullen hun manier van denken over transport helemaal moeten veranderen.

Nieuwe verhoudingen in mobiliteit

Het is evident dat MaaS de verhoudingen in de transportindustrie helemaal om zal buigen. Moeten we, in een wereld waarin er voortdurend van de ene naar de andere transportmodus geswitcht wordt, nog een eigen auto hebben? En als het antwoord op die vraag toch ja is: zal dat dan hetzelfde type auto zijn? Moeten er meer mogelijkheden zijn om auto’s te huren, bijvoorbeeld voor speciale gelegenheden?

MaaS : de positie van de consument verdedigen

Afhankelijk van de antwoorden op al deze vragen kunnen de principes waarop onze mobiliteit vandaag stoelt, helemaal omgegooid worden. Met zware gevolgen voor de auto-industrie, en hoe die wagens aan de man brengt. Met ingrijpende gevolgen voor het openbaar vervoer, hoe dat georganiseerd is, waar het naartoe rijdt en hoe stipt, en op welke manier het zijn data deelt. Met verstrekkende gevolgen voor de overheid, die zijn investeringen in openbaar vervoer zal moeten herdenken.

Nieuwe positie voor de consument

MaaS zal ook de positie van de consument in transport helemaal omgooien. Daarom is het belangrijk dat zijn stem gehoord wordt wanneer de discussie over MaaS ook in België losbarst. Wij nemen de toekomst die MaaS zal uittekenen nu al mee in onze testen – bij prestaties van smartphones, autoverzekeringspolissen en telefoonnetwerken, maar ook in de manier waarop we kijken naar openbaar vervoer en allerlei auto-en fietsdeelinitiatieven. Maar we willen ook jouw stem horen.

Daarom lanceert Test Aankoop alvast een discussieforum over de toekomst van transport. Zo komen wij te weten wat er leeft bij de consument, en kunnen we jullie belangen beter verdedigen in de naderende discussie.

Ga met ons in discussie

Heb je nog iets toe te voegen? Discussieer hier mee over Mobility as a Service, of praat hier mee over 45 andere mobiliteitsthema’s in de community.