Test-Aankoop

Seksueel overdraagbaar

Baarmoederhalskanker of cervixkanker wordt bijna altijd veroorzaakt door het humaan papillomavirus (HPV). Dit zeer besmettelijke virus gaat over via huidcontact, vooral ter hoogte van de genitale en anale zone van mannen en vrouwen.
Er bestaan een honderdtal varianten. Sommige kunnen genitale wratten doen ontstaan bij zowel mannen als vrouwen. Andere zijn in staat om de cellen tussen de baarmoederhals- en mond te veranderen in afwijkende cellen. Als die vroegtijdig worden ontdekt, zijn ze zeer goed te behandelen. In deze prekankerfase is dan ook bijna altijd volledige genezing mogelijk. Zonder behandeling kunnen de afwijkende cellen na verloop van tijd echter kwaadaardig worden. Dit is een zeer traag proces: tussen de besmetting met het HPV-virus en het eigenlijke ontstaan van baarmoederhalskanker kan zelfs 10 tot 20 jaar liggen.

Velen dragen het HPV-virus

Het merendeel van de seksueel actieve mensen maakt in zijn leven één of meerdere HPV-infecties door zonder daar iets van te merken. Meestal veroorzaakt de infectie immers geen symptomen en gaat ze spontaan weer over. Bij sommige vrouwen houdt de HPV-infectie niettemin hardnekkig stand en bestaat de kans dat de afwijkende cellen zich ontwikkelen tot kwaadaardige cellen.

Opsporing via uitstrijkje

Via screening zijn afwijkende cellen of letsels in een vroeg stadium op te sporen. Om er tijdig bij te zijn, volstaat het in principe om de drie jaar een uitstrijkje te laten nemen bij de huisarts of gynaecoloog.
Jonge meisjes kunnen zich ook laten vaccineren. In ons land zijn er twee vaccins tegen baarmoederhalskanker verkrijgbaar: Cervarix en Gardasil. Beide beschermen tegen de HPV-varianten die verantwoordelijk zijn voor twee derde van alle baarmoederhalskanker, althans gedurende een aantal jaren. Ze bieden dus geen garantie dat men nooit baarmoederhalskanker krijgt. Daarom blijft een driejaarlijkse controle absoluut nodig.

Nood aan georganiseerde screening

Momenteel moeten vrouwen of hun arts zelf het initiatief nemen voor een uitstrijkje. Het gevolg is dat velen vaker dan nodig een uitstrijkje laten nemen, terwijl een grote groep dat zelden of nooit doet, uit onwetendheid of gebrek aan informatie. Enerzijds wordt er dus veel tijd en geld verspild aan onnodige onderzoeken, anderzijds valt een groot deel van de doelgroep uit de boot. Ondanks dat er een massa uitstrijkjes worden genomen, daalt het sterftecijfer dan ook niet.
De inspanningen om de kostelijke vaccinatie tegen baarmoederhalskanker te promoten, zijn dan ook zinloos zolang er geen werk wordt gemaakt van een systematische screening. Daarom pleiten wij al jarenlang voor een georganiseerde screening, waarbij vrouwen van 25 tot 64 jaar om de drie jaar worden oproepen om zich te laten screenen. In landen waar dit gebeurt, laten beduidend meer vrouwen regelmatig een uitstrijkje nemen, met een aanzienlijke daling van het aantal gevallen van baarmoederhalskanker en het sterftecijfer tot gevolg.