Test-Aankoop

Kijken, vergelijken en de juiste keuze maken is meer dan ooit de boodschap 

Het Prijzenobservatorium bevestigt in zijn eerste jaarverslag wat Test-Aankoop al einde 2007 had aangeklaagd: bij stijgende grondstofprijzen wordt de consumentenprijs voor voeding snel verhoogd. Bij dalende grondstofprijzen volgt de consumentenprijs veel trager of niet.

Herinner u de tweede helft van 2007 met zijn piekende inflatiecijfers. Einde 2007 publiceerde Test-Aankoop de evolutie van de prijzen van 43 levensmiddelen, 11 niet-voedingsproducten, brandstoffen, energie en bepaalde diensten. Voor de periode van 2000 tot augustus 2007 werden belangrijke prijsstijgingen opgetekend, in het bijzonder voor voedingsmiddelen en energie.

Maar er moeten nuances worden aangebracht. Einde 2007 schreven we al dat niet ieder gezin een uitgavenpatroon heeft dat overeenstemt met een 'gemiddeld Belgisch gezin'. Aangezien de prijsstijgingen vooral de basisgoederen betreffen (voeding, energie, huisvesting) worden gezinnen met lage inkomens en/of gezinnen die afhankelijk zijn van vervangingsinkomens harder getroffen en minder gecompenseerd door de indexaanpassing. Zij besteden een groter deel van hun inkomen aan deze behoeften. Het indexmechanisme compenseert voor hen veel minder de prijsstijgingen.

Anderzijds heeft de minister van Ondernemen, Vincent Van Quickenborne (Open VLD), ook een punt wanneer hij verwijst naar de mededingingsautoriteiten en naar zijn optreden wanneer de concurrentie in het gedrang komt. Transparantie is inderdaad noodzakelijk voor een correct werkende economie en is fundamenteel voor het vertrouwen van de consument. Misbruiken van economische machtspositie en prijsafspraken moeten dan ook hard aangepakt worden. Bij Proximus en bij chocoladeproducent Ferrero zullen ze het geweten hebben. Minister Van Quickenborne heeft terecht zware boetes opgelegd.

Het nieuwe prijzenrapport heeft alvast de verdienste structuren bloot te leggen en zo bij te dragen tot meer transparantie. Maar er is meer onderzoek nodig. Niet enkel de evolutie van de consumentenprijs moet bewaakt worden, het blijft ook nodig na te gaan hoe prijzen gevormd worden in de keten. Land- en tuinbouwers klagen nog al te vaak dat ze onder de kostprijs moeten verkopen, terwijl consumenten klagen over hoge voedselprijzen. Ons land kent nu eenmaal vele tussenschakels in de voedselketen. Iedere schakel houdt een deel van de uiteindelijke eindprijs die de consument moet betalen voor zich.

Maar laat me eindigen met een positieve noot: consumenten hebben keuzevrijheid. Kijken, vergelijken en de juiste keuze maken is meer dan ooit de boodschap. Enkele tips. Probeer uw inkopen in de mate van het mogelijke te doen in de gemeenten waar de concurrentie tussen winkelketens sterker is. Vergelijk de prijzen van de producten die u koopt steeds per kilo of per liter. Profiteer enkel van een promotie als u zeker bent dat het wel degelijk om een prijsverlaging gaat. Indien u een winkel binnengaat om een promotieproduct te kopen, onthoud dan dat de andere producten niet noodzakelijk even voordelig zijn. Uit de supermarktenquête blijkt dat een gemiddeld gezin meer dan 1.000 euro per jaar kan besparen.