Test-Aankoop

Gisteren organiseerde Test-Aankoop een seminarie over forums, blogs en sociale netwerken. Facebook, Twitter, Netlog en andere zijn immers voor bijna een derde van de Belgen dagelijkse kost geworden. Hoog tijd dus om hier even bij stil te staan.

Onder meer Dominique Deckmyn van zusterkrant De Standaard kwam zijn jarenlange ervaring met ons delen. Zelf ben ik een koele minnaar van de zogenoemde sociale netwerken. De kinderen van mijn partner en mijn eigen kinderen, tussen 11 en 21 jaar oud, zijn echter wel min of meer actief op netwerken als Facebook en Netlog. Blijkbaar hoort het tot de jongerencultus van vandaag, maar als ze even eerlijk zijn tegenover mij, zijn ze het er roerend over eens dat er heel wat "bullshit" staat tussen de talrijke toepassingen, tests, quizzen, foto's, video's.

Maar misschien is er dan ook wel een markt voor "bullshit"!? Waar het mij, als grote consumentenvriend, zorgen begint te baren, is dat er geen grens is tussen wat heet "sociaal zijn" en platte commercie. De zogenaamde bestaansreden voor deze sociale netwerken is immers vrienden maken, klasgenoten terugvinden, en voor volwassenen de contacten aanhalen met oude bekenden en nieuwe vrienden maken. De cijfers voor Facebook zijn duizelingwekkend en variëren al naargelang de bron tussen 250 miljoen en meer dan 300 miljoen actieve gebruikers wereldwijd. Een gemiddelde gebruiker zou een honderdtal "vrienden" hebben op de site. Zo'n 2,5 miljoen gebruikers worden iedere dag "fan van …". 13 miljoen gebruikers passen hun profiel minstens eenmaal per dag aan. Heel leuk allemaal, maar volgens Olivier Bogaert van de Computer Crime Unit hebben ook inbrekers, oplichters, pedoseksuelen, en andere minder fraaie personages een account en zij lezen mee!

Deckmyn was terecht verontwaardigd over het ontstellend gebrek aan privacy. Iedereen wordt ontzettend nonchalant. Nochtans moeten we ons eigenlijk voorhouden dat alles wat we op de Facebooks van deze wereld vermelden, publiek is. En er wordt gigantisch veel informatie vrijgegeven. Volgens een eigen representatief onderzoek zet 86 % van de Belgen er foto's op van zichzelf, 71 % plaatst persoonlijke informatie als studies en beroep of hobby's, 62 % geeft persoonlijke eigenschappen vrij als leeftijd, geslacht, adres,… Ongeveer de helft van de gebruikers maakt ook informatie over vrienden publiek en 22 % zet er nieuwsberichtjes of foto's van vrienden op. George Orwell zou het nooit geloofd hebben.

De heilige schrik voor "Big Brother" lijkt wel omgeslagen in een drang naar online exhibitionisme. En "Big Brother" leest inderdaad mee. Hij vermomt zich als marketeer omdat de waarde van al die gegevens goud waard zijn. Of hij vermomt zich als werkgever: steeds vaker schuimen ook zij het net af om meer te weten te komen over hun werknemers of potentiële werknemers. Nogal wat mensen zitten hele dagen op Facebook maar geen een die ooit al de "privacy settings" heeft gezien. Is privacy nog iets waard? Hopen automatisch aangevinkte opties op Facebook en andere netwerksites geven aan alle partners van die sites de toestemming om gegevens en foto's van u te gebruiken voor commerciële doeleinden. Versta me niet verkeerd: ik wil u niet weghouden van die sites. Maar het is toch beter dat u en uw kinderen weten waarmee u bezig bent.