Test-Aankoop

De Europese kogel is door de kerk: de gloeilampen, die onvoldoende efficiënt zijn en amper 5% rendement opleveren, zullen vanaf september 2009 van de markt verdwijnen. Eén van de alternatieven is de fluocompactlamp (FCL), die een veel hoger rendement biedt. Toch blijven er ook rond deze lamp nog vragen bestaan, met name over de kwaliteit ervan en de mogelijke gezondheidsproblemen die ze zou kunnen veroorzaken.

Europese beslissing

Eind 2008 stelde de Europee Commissie voor om geleidelijk aan de gloeilampen uit de markt te nemen. Midden maart 2009 werd daarover de uiteindelijke beslissing genomen: vanaf september 2009 worden de gloeilampen geleidelijk aan uit de markt genomen, en tegen september 2013 zullen er geen meer te koop zijn. De nog resterende lampen zullen aan aantal vereisten moeten beantwoorden. Vanaf 2016 zullen nog enkel FCL-lampen, LED-verlichting en halogeenlampen van energieklasse B verkrijgbaar zijn.

Kwik

Kwik is onontbeerlijk om de FCL-lampen goed te kunnen doen werken, maar de kwantiteit ervan is beperkt tot 5 milligram per lamp. Het kwik mag slechts uit de lampen vrij komen als ze breken. Als er een lamp breekt, raden wij u aan om de scherven goed bijeen te vegen met een stuk plakband of een vochtige doek (niet met een stofzuiger) en om de plek van het gebeuren goed te verluchten.
De lampen en de scherven zijn onderworpen aan speciale recyclageregels. U mag ze dus niet in de vuilnisbak gooien. We benadrukken in dit verband trouwens dat de fabrikanten en de overheid de verplicht zijn om aan de consument een volledige informatie te verschaffen over de recyclageregels die voor FCL van kracht zijn.

Ultraviolet

Personen die bijzonder gevoelig zijn, kunnen het slachtoffer worden van huidziektes als gevolg van de ultraviolette stralen van FCL-verlichting. Voor 99,95% van de Europese bevolking kan echter enkel een langdurige blootstelling (8 uur) van op een zeer dichte afstand (20 centimeter) tot huidziektes en netvliesbeschadiging leiden. Het gebruik van lampen met dubbelwandig glas maakt het mogelijk om de hoeveelheid UV-straling en dus ook de risico’s drastisch te beperken. We merken wel op dat de efficiëntie van deze lampen lager ligt (5 tot 10%).

Kwaliteitseisen: een stap in de goede richting maar niet voldoende!

De kwaliteitseisen draaien rond de basiskenmerken van de FCL: verlichtingstijd, levensduur, aantal cycli (aantal keer dat de lamp wordt aangestoken en uitgedaan), index van de kleurweergave. Test-Aankoop meent dat een aantal van die eisen aanvaardbaar zijn, maar benadrukt de noodzaak om andere criteria te verbeteren, met name rond de verlichtingstijd en het aantal cycli. Bovendien zijn er op de markt nog altijd verlichtingstoestellen die alleen werken met lampen die binnenkort moeten verdwijnen. Er moet dus snel een beslissing genomen worden omtrent het probleem van dit soort verlichtingstoestellen.

Welke lamp voor welke toepassing?

De kwaliteit van fluocompactlampen wordt bij elk van onze tests beter. Ze kunnen zich evenwel nog niet beroepen op uitmuntendheid. De belangrijkste criteria voor de FCL zijn de levensduur, het aantal cycli, de duur van het opstarten en de veiligheid.
Er zijn ook toepassingen waarvoor speciale aandacht vereist is voor welbepaalde karakteristieken.
Voor traphallen en gangen of andere verbindingsruimtes kiest u best voor een lamp met een snelle start en een hoog aantal cycli.
Voor een garage of een kelder moet u vooral kijken naar de prestaties van de lampen bij een lage temperatuur.
Als het moeilij is om deze spaarlampen te vinden, kiest u best voor een model met een lange levensduur.
Voor bureaus en voor boven de kookplaat in de keuken zijn lampen met dubbelwandig glas het meest aangewezen.
Voor de andere toepassingen kunt u opteren voor onze Beste Koop.

Enkele tips

Kies voor een lamp die voor de gewenste lichtopbrengst zorgt. Het is immers zo dat lampen met hetzelfde vermogen een verschillende lichtopbrengst kunnen bieden. Die informatie staat normaal op de verpakking van de lampen. Als gevolg van de Europese richtlijn, zal ook nog andere informatie op de verpakking moeten worden vermeld (aantal cycli, gedrag bij het opstarten, kleurtemperatuur, enzovoort).
Een FCL heeft een ander levenseinde dan een gloeilamp. Als u van doordeel bent dat uw FCL niet voldoende lichtopbrengst meer biedt, zult u ze moeten vervangen. Wacht niet tot u de lamp helemaal niet meer kunt aansteken!
Tot slot moet u er bij de aankoop van nieuwe verlichting over waken dat die compatibel is met de FCL-lampen, want die zijn vaak iets groter en breder dan klassieke lampen.

Zijn fluocompactlampen de enige oplossing?

De FCL-lampen bieden momenteel de meest rendabele oplossing. Ze maken forse energiebesparingen en een aanzienlijke financiële besparing mogelijk. Toch bestaan er ook andere mogelijkheden. Tot in september 2016 hebt u de keuze tussen FCL-lampen, halogeenlampen van klasse B en C, en LED-verlichting (Light Emitting Diodes). De halogeenlampen van klasse C zullen na 2016 eveneens van de markt verdwijnen.

• Test van fluocompactlampen (FCL)
• Kalender voor het uit de markt nemen van de lampen