Test-Aankoop

Test-Aankoop heeft klacht ingediend bij de Algemene Directie Controle en Bemiddeling FOD Economie tegen de misleidende reclame op de website van de privé-navelstrengbloedbank Cryo-Save.

Cryo wat?

De firma Cryo-Save is een privé navelstrengbloedbank. Voor 1.895 EUR (tarief januari 2009) biedt deze firma aan het navelstrengbloed, dat vlak na de geboorte wordt ingezameld, gedurende 20 jaar te bewaren. De website van Cryo-Save is gericht op aanstaande ouders, met de bedoeling hen te overtuigen – op een emotioneel moment in hun leven - navelstrengbloed, bron van stamcellen, op te slaan voor eventueel gebruik in de toekomst door hun kind. Op verschillende plaatsten op de website wordt, ten onrechte, de indruk gewekt dat het nut van opslag van stamcellen voor eigen gebruik zeer reëel is.

Stamceltherapie, geen mirakeloplossing

Stamcellen spreken tot de verbeelding. Ontwikkelingen in dit domein worden in de pers vaak sterk belicht en niet zeer realistisch voorgesteld. Er leven in de bevolking dan ook heel wat misverstanden over de mogelijkheden van stamcellen, waarbij velen de hoop koesteren dat op korte termijn stamcellen een oplossing kunnen bieden voor aandoeningen allerhande.

Cryo-Save speelt hier handig op in. Volgens deze firma is de kans dat een kind stamcellen uit zijn navelstrengbloed zal kunnen gebruiken minstens één op zeshonderd bij de huidige stand van de wetenschap. Toekomstige ontwikkelingen, en dan nog enkel in de cardiologie, zouden die kans al doen stijgen tot één op acht.

De kans dat een individu zijn navelstrengbloed effectief nodig zal hebben voor de leeftijd van 20 jaar is echter een heel stuk lager. Meer wetenschappelijke schattingen spreken van een kans van 1 op 20.000. Stamceltherapie heeft in een beperkt aantal gevallen haar nut bewezen, maar voor de meeste aandoeningen staat ze nog niet ver. Een lijst met problemen verhindert de doorbraak van stamceltherapie voor aandoeningen allerhande. Die obstakels zullen eventueel pas na jaren intensief onderzoek te overwinnen zijn.

Evenmin zijn er klinische gegevens voorhanden die aantonen dat ingevroren navelstrengbloedstamcellen langer dan twintig jaar hun potentieel behouden. De kans dat de nu ingevroren stamcellen nog zullen bruikbaar zijn voor ziekten die binnen veertig of vijftig jaar optreden, is dan ook puur hypothetisch. Hetzelfde geldt voor de verhoopte toepassingsdomeinen, die in het kader van onze huidige kennis, nog behoorlijk virtueel en speculatief zijn. En als in een verre toekomst dergelijke toepassingen toch een realiteit zouden worden, en men hierbij eigen stamcellen nodig heeft, dan kunnen die simpelweg op dat ogenblik geoogst worden uit het beenmerg van de patiënt zelf.

Stop de reclamepraat

Misleidende informatie zoals op de website van Cryo-Save is uit den boze. Ouders moeten weten wat in kader van stamceltherapie kan en niet kan en wat het reële nut is van het opslaan van eigen stamcellen. Test-Aankoop heeft dan ook beslist klacht in te dienen bij de Algemene Directie Controle en Bemiddeling tegen de gekleurde en misleidende informatie op de website.

Eigen stamcel eerst

Waar publieke navelstrengbloedbanken wereldwijd een netwerk hebben opgesteld om snel de ideale donor te vinden voor mensen in nood, focust Cryo-Save zich in hoofdzaak op eigen gebruik. Nochtans kunnen eigen stamcellen van bij de geboorte ongeschikt zijn voor gebruik en zijn er op dit ogenblik geen precieze wetenschappelijke gegevens die uitwijzen dat eigen stamcellen een significant voordeel zouden hebben tegenover stamcellen van andere geschikte donoren.
Gelukkig heeft de wetgever eind 2008 een wet gemaakt die ook de privé-initiatieven min of meer reguleert en het solidariteitsprincipe voorrang geeft op het individuele belang. Het is evenwel wachten op de inwerkintreding van deze wet en een aantal uitvoeringsbesluiten. Test-Aankoop roept de overheid op om hier snel werk van te maken.